Thứ Tư, 19 tháng 8, 2026

SỢ CHÍCH - Đỗ Quang

 

Đang làm bài Chính Tả thì có tiếng xe đỗ ngoài cổng trường, chúng tôi quay ra thì đó là một chiếc xe Hồng Thập Tự. Đang im lặng cả lớp bỗng trở nên ồn ào, hai đứa ngồi sau tôi xì xào bàn tán:
 
- Xe chích ngừa đó mày ơi.
 
- Họ có ống tiêm bắn bằng súng nữa.
 
Trong khi cả lớp có vẻ nhốn nháo thì tôi thấy bủn rủn cả chân tay. Thầy bắt đầu đọc tiếp bài Chính Tả nhưng tôi không viết được gì cả, trang giấy ướt nhèm vì mồ hôi tay tôi. Vừa lúc đó ông giám thị bước vào phòng xin phép thầy cho học sinh ra sân chích ngừa. Trong khi mọi người ùn ùn đứng lên ra khỏi lớp thì tôi cố ngồi nán lại. Thầy bước lại hỏi:
 
- Sao em không ra chích đi?
 
Tôi ấp úng trả lời:
 
- Dạ... dạ... con mệt quá.
 
Thầy đưa tay lên sờ trán tôi, ông bảo:
 
- Trán mát thế này mà mệt cái gì?
 
Rồi thầy nắm lấy cánh tay tôi dắt ra, tôi chần chừ: 
 
- Thôi! Em... em không chích đâu.
 
Thầy tôi lừ mắt lôi tôi khỏi lớp. Giữa sân trường học sinh bu quanh một cái bàn, ở đó có hai cô y tá (mà tôi cho là hai hung thần) đang sửa soạn kim và ống chích thủy tinh cùng thuốc men. Sau nửa tiếng đồng hồ, các lớp đã chích xong chỉ còn lại lớp tôi, sắp dến phiên tôi, tôi đùn mấy đứa bạn chích trước, thằng Vinh cười có vẻ chế nhạo tôi:
 
- Mày sợ chích hả?
 
Tôi nhún vai khẽ trả lời:
 
- Sợ cái gì mà sợ.
 
Tuy nói thế, trong bụng tôi vẫn sợ, thằng Vinh chừng như hiểu ý tôi nên lại cười và giành chích trước.
 
Chết!!! Kìa đã đến phiên tôi, cô y tá nắm cánh tay tôi và vén tay áo tôi lên, tôi nói không ra hơi:
 
- Cô... cô chích nhẹ nhẹ cho.
 
Cô y tá gật đầu cười. Tôi quay đi nhắm mắt để khỏi nhìn cái mũi kim oan nghiệt cắm vào tay tôi. Bỗng...
 
- Oái!!!
 
Tôi m ím môi cắn răng chảy cả nước mắt. Tiếng cô y tá trong mơ hồ:
 
- Xong rồi, khỏe chưa?
 
Rồi lại có tiếng mẹ tôi, lạ quá nhỉ?
 
- Con làm sao thế?
 
Tôi mở mắt, kìa có đủ cả : ba tôi, mẹ tôi, anh chị tôi nữa. Mẹ tôi lặp lại câu hỏi:
 
- Con làm sao thế? Có mệt không?
 
Tôi ngượng ngùng kể lại giấc mộng cho ba mẹ tôi nghe, cả nhà liền cười ầm lên. Ba tôi giảng giải:
 
- Một con chuột chết bẹp ngoài đường là hàng triệu con vi trùng dịch hạch sẽ từ trong bụng nó chui ra. Và con sẽ bị nó tấn công rất nhanh chóng nếu con không có những quân lính đánh giặc cho con. Những quân lính của con chính là những thuốc sẽ được chích ngừa. Một xe bán nước đá có đầy những vi trùng dịch tả trong các ly mà con và bạn con đã và sẽ uống hàng ngày. Những con vi trùng quái gở đó sẽ vào cắn làm ruột con rách ra nếu con không có những thuốc ngừa trong người con. Những vi trùng đậu mùa sẽ làm con rỗ mặt hoặc nặng hơn là chết nếu con không cấy những liều thuốc để ngừa nó. Con đã hiểu chưa? Bây giờ còn sợ chích nữa không? Con trai của ba mà.
 
Và chiều hôm đó đến trường, tôi đã thấy xe Hồng Thập Tự đến để chích ngừa như lời báo ban sáng. Tôi hăng hái đòi ra chích trước, mấy thằng bạn tôi lấy làm lạ thì thầm:
 
- Chà!!! Thằng này hôm nay gồ ghề hé?!?
 
 
ĐỖ QUANG      
 
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 54, ra ngày 4-9-1972)


Thứ Hai, 17 tháng 8, 2026

MỘT NĂM QUA - Nguyễn Hùng Trương

 


Các em thân mến,
 
Thời gian trôi qua rất mau.
 
Thấm thoát, chúng ta đã quen nhau được một năm, hay nói đúng hơn tờ báo Thiếu Nhi đầu tiên đến với các em cách nay đã được một năm.
 
Trong 365 ngày qua, có lẽ trừ mấy ngày nghỉ Tết và chủ nhật, hàng ngày, chúng tôi nhận rất nhiều thư từ của các em, những lời lẽ tuy mộc mạc, nhưng chứa đầy chân thật, nồng nàn của các em, những chuyện vui buồn, những việc khó khăn của các em, từ khắp mọi nơi trong quê hương chúng ta.
 
Chúng tôi rất cảm động được biết nhiều em phải nhịn ăn quà sáng, phải dành cụm nhiều ngày, phải cực nhọc bán từ bó rau bắt từ con cá đem ra chợ bán để mua báo Thiếu Nhi.
 
Chúng tôi cũng rất cảm động biết được nhiều em trông đến ngày chủ nhật, ngày phát hành trong toàn quốc của tuần báo Thiếu Nhi, để cầm lấy tờ báo của các em, để say mê, thích thú với những bài vở hữu ích.
 
Các em đã đặt lòng tin ở chúng tôi, những người bạn cao niên của các em.
 
Đấy là một phần thưởng quí giá mà các em dành cho chúng tôi, một phần thưởng làm cho chúng tôi quên hết mệt nhọc trong khi hì hục lo cho tờ báo.
 
Đọc liên tiếp 50 số báo Thiếu Nhi mà chúng tôi đã thực hiện, chắc các em nhận thấy tờ Thiếu Nhi đúng là một tờ báo vừa giài trí vừa giáo dục.
 
Với rất nhiều bài vở về khoa học, vạn vật, với những mục sưu tầm, tìm hiểu, với những truyện danh nhân Việt Nam và ngoại quốc, những bài về Non sông gấm vóc, những trò chơi hữu ích như Khéo tay làm lấyẢo thuật, những trang Vườn Hồng, với những truyện ngắn, truyện dài, truyện cổ tích, tuần báo Thiếu Nhi hãnh diện đã đi đúng mục đích mà các nhân viên tòa soạn đều mong ước là giúp các em yêu đời hơn lên, giúp các em tự luyện bản thân để sau này trở nên con người tốt, gây cho các em tình yêu gia đình, bạn bè, giúp các em quí trọng thầy, thương yêu quê hương, xã hội.
 
Tờ Thiếu Nhi số 51 này là số kỷ niệm ngày chào đời của tuần báo thân yêu của chúng ta.
 
Ngày hôm nay là ngày "giáp tuổi tôi", ngày "thôi nôi", ngày sinh nhật đầu tiên của tuần báo Thiếu Nhi mà cũng là ngày công bố kết quả Cuộc thi sáng tác Gia đình mến yêu dành cho các em. 
 
Mục đích của cuộc thi sáng tác Gia đình mến yêu không phải là tìm ra những thiên tài với những giòng văn điêu luyện, mà là để khuyến khích các em trau giồi Việt ngữ và yêu mến gia đình các em hơn, vì chúng tôi nghĩ gia đình là nền tảng của xã hội.
 
Kế tiếp, chúng tôi sẽ tổ chức một cuộc thi sáng tác khác dành cho Những kỷ niệm đời học trò và sau đó, những cuộc thi sáng tác về Mái trường thân yêu, Quê hương mến yêu, Thầy cũ của tôi...
 
Các em thân mến,
 
Giúp được các em vừa giải trí trong những giờ rảnh rỗi ngoài học đường, vừa học hỏi những điều cần biết để các em trở thành người hữu dụng, giúp cho quê hương xã hội sau này, chúng tôi rất sung sướng và nguyện cố gắng làm cho tờ báo Thiếu Nhi của chúng ta mỗi ngày thêm khởi sắc và hữu ích hơn lên.
 
Thân mến chào các em         
NGUYỄN HÙNG TRƯƠNG   
 
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 51, ra ngày 13-8-1972) 


Chủ Nhật, 16 tháng 8, 2026

CON KIẾN CÁNH - Dương văn Na

 
Ngày xưa chúa ong và chúa kiến là đôi bạn thâm giao. Giang sơn thành quách cũng không xa xôi chi mấy. Hai vị hẹn với nhau rằng hễ ai có món gì ngon thì cũng mời chung nhậu để chia ngọt xẻ bùi. Một hôm, chúa kiến được quân hầu mang đâu về một cục đường to thật to, đây là một món ăn ngon lành, quí giá. Nhớ lời ước hẹn, chúa kiến sai tên cai kiến hầu cận sang mời chúa ong sang cùng dự yến tiệc. Cai kiến vâng lời đi ngay nhưng chúa ong bận xây thành đắp lũy, không thể bỏ mà sang dự tiệc được. Cai kiến trở về tâu y như thế. Song chúa kiến không tin nổi giận đùng đùng, đập bàn, đập ghế la hét:
 
- Cha chả là hay cho cai kiến! Ta với chúa ong xưa nay là bạn thâm giao, rất quí nhau, hễ mời một tiếng là sang ngay. Điệu này chắc là mày đi không đến nơi, rồi trở về bịa chuyện để lừa ta... Tội rất đáng bêu đầu!
 
Cai kiến sợ quá cố van nài, nhưng vẫn không thể minh oan được. Biết trước sau gì mình cũng chết, cai kiến hoảng kinh, chạy sang xứ của chúa ong kẻ lể hết mọi sự tình để xin tị nạn. Chúa ong ngẫm nghĩ rồi bảo:
 
- Không được! Ta với chúa kiến vốn là chỗ thâm giao. Mày trốn bên ấy, sang ở bên này, có ngày chúa kiến hay được sẽ trách ta... Chi bằng ta tặng cho mày một đôi cánh, rồi mày muốn trốn đi đâu tùy ý.
 
Cai kiến mừng quá cám ơn chúa ong ríu rít. Thế là chúa ong sai quân hầu vào kho lấy một cặp cánh gắn vào lưng cho cai kiến bay vút đi. Từ đó, bắt đầu trên thế gian có loài kiến cánh.
 
 
DƯƠNG VĂN NA      
 
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 126, ra ngày 1-7-1974)


Thứ Sáu, 14 tháng 8, 2026

HOÀNG HÔN - Nhã Uyên

 

Hoa lài thoang thoảng hương thơm
Trắng tinh những nụ bông đơm đầy cành
 
Bướm vờn rất nhẹ mong manh
Líu lo chim hót trời hanh nắng vàng
 
Gió lùa man mát mùa sang
Lá rơi từng chiếc mơ màng lãng du
 
Mây ngàn trên núi sương mù
Suối reo thác đổ bao thu vẫn còn
 
Mặt trời khuất bóng hoàng hôn
Trăng lên dốc núi nước non hữu tình
 
Giữa không gian tĩnh yên bình
Đâu đây vang vọng lời kinh nguyện cầu 
 
Êm đềm đêm xuống rất mau
Trời cao lác đác vì sao lạc loài
 
Nỉ non tiếng dế miệt mài
Bên trong cửa sổ nhà ai thắp đèn
 
Im lìm cửa đóng cài then 
Ánh trăng mờ ảo đêm đen mơ hồ


                                              Nhã Uyên


Thứ Năm, 13 tháng 8, 2026

MONG ĐỢI - Diễm Phượng

 


Từ ngày gởi bài cho báo Thiếu Nhi đến hôm nay ngót đã 20 tuần trôi qua. Tuần nào cũng vậy, cứ đến chiều thứ sáu là em đã "đóng đô" ở sạp báo để chờ chực báo Thiếu Nhi ra là mua ngay sợ hết. Lần nào cũng như vậy, mỗi lần giở đến trang cuối cùng, lòng em lại tràn đầy thất vọng lạ kỳ, không như những cái khác. Những lần đó, tự dưng em cảm thấy mình tủi thân chi lạ!
 
Thú thực với các anh chị : em "ôm" mộng "văn sỡi" lâu lắm rồi. Từ cái hồi còn ngồi lớp nhì của bậc tiểu học cơ! Úi chao ôi! Cái thời gian ấy kéo dài đến nay thật xa lơ xa lắc, hiện em đang học lớp 6 "lận" cơ - cao quá xá - Bởi thế nên em thường tỏ vẻ ngơ ngơ, ngẩn ngẩn, hết ra rồi lại vào. Em thường ngồi bên khung cửa sổ ngắm từng đám mây lờ lững ở tít chân trời - Gớm!... Mấy anh mấy chị đừng cười em nha! Để em nói cho mà nghe nè - Em lại hay ngắm mưa rơi nữa mới chết chứ. Ý! Mà em thấy mưa rơi cũng đẹp thực phải không mấy anh chị? Những lúc này, em hăng hái lấy giấy bút ra ghi "dữ dội" ; em cũng chả hiểu em viết cái "quái" gì nữa - rõ lẩn thẩn - Viết rồi lại xé, rồi viết nữa, cuối cùng thì chỉ còn cái đầu óc trống rỗng - vì văn hay quá nên nó bay theo bác gió, bác mây chơi rồi - với mớ giấy bị xé nát ra từng mảnh nhỏ.
 
Tuy vậy, em vẫn không nản chí, tối ngày cứ ghi ghi, viết viết mãi. Riết rồi em trở nên ít ăn ít nói, nhưng vẫn hay nghĩ ngợi vu vơ. Ba me thấy thế mắng em, cho rằng em "bệnh" bèn "tức tốc" đi hốt thuốc cho em uống. Thực! Em khổ tâm hết sức, chẳng có ai chịu hiểu cho em cả. Lại thêm mấy "cụ non" trong nhà nữa chứ! Tối ngày cứ theo chọc phá em hoài làm "người ta" mất "hứng" hết "chọi chơn" hà! Nghĩ mà phát ghét!
 
Sau một tuần lễ "moi tim nặn óc" em mới "sáng tác" được một bài thơ hay "hết chỗ nói". Khỏi bảo em liền gửi ngay cho báo THIẾU NHI. Lòng thầm mong, phen này mình sẽ gỡ lại "danh dự" với mấy... "cụ non", sư tổ của "phái" phá đám!
 
Chờ đợi được hơn một tháng, mấy "cụ non" bắt đầu chọc quê em. Thằng Duy - thằng có tiếng là hay cãi nhất - nói bi bô:
 
- Bài của chị Phượng chắc được chi Khanh cho phép đi "ngao du" xem phong cảnh "biểu tình" bên... sọt rác rồi chứ gì?
 
Cả "bọn" phá lên cười làm em tức... "cành hông" muốn thoi cho mỗi "cụ" vài cái mới hả dạ!
 
Anh Diệp nheo mắt cho cả "bọn" rồi thản nhiên nói:
 
- Sai, sai, tụi bây sai bét hết, đâu có, tại bài của "cô nường" hay "quá xá cỡ" nên người ta hổng... dám đăng chớ gì...?
 
Mấy "đệ tử" gật đầu tỏ vẻ tán thành làm em thẹn đỏ cả mặt mày, sượng sùng như "khoai lang" vậy đó. Mấy anh chị nghĩ có tức cho em hông? Giá như em có phép mầu, em sẽ "biến" mấy "cụ non" thành gỗ hết trơn cho hả dạ!
 
Mấy anh chị biết hôn! Mỗi lần nghe những lời chế riễu "quá ư tàn nhẫn" đó, em khổ tâm biết bao nhiêu! Thực đó, nếu mấy anh chị mà ở hoàn cảnh của em, mấy anh chị mới thấu rõ, mới thấy thương hại không những riêng em mà còn những người "đồng cảnh ngộ" nữa kìa!!! 
 
Thôi thế thì mộng "văn sỡi" của em đành tan như nước bọt. Nhìn bài của mấy anh chị được chọn đăng, em thấy tủi thân cho mình thật nhiều. Không biết chị Khanh và chú Nhật Tiến nghe những lời này có cười em hôn nữa? Chị Khanh và chú Nhật Tiến ơi! Đừng cho em "alade" nhé! Em còn một hy vọng mỏng manh duy nhất là nó không đi "chu du" bên sọt rác. Sự chờ mong và thất vọng đã làm chiếc cổ "rụt" của em nó dài, dài cả "hằng triệu" thước rồi kia. Có anh chị nào thấu hiểu nỗi lòng chờ đợi của em không? Nếu có anh chị nào thông cảm, em xin muôn vàn cảm tạ!!!
 
 
DIỄM PHƯỢNG (Nguyễn thị Hồng)    
khung trời Lê văn Duyệt Gia-Định      
 
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 52, ra ngày 20-8-1972)



Thứ Ba, 11 tháng 8, 2026

MẮT MƯA - Trần Ngâm Dạ Vũ

 

Em đứng ngắm cành lá me xa vắng
Nghe trên vai lẳng lặng bóng thu về
Xót xa cho từng phiến lá u mê
Hờ hững như chiều êm qua cửa sổ
 
Trời tháng sáu đã bắt đầu mưa đổ
Con đường dài in dấu bước em đi
Mưa vẫn rơi chẳng xót cánh chim di
Ôi trắng xóa con đường em đi học
 
Trên thinh không nhánh sầu như vừa mọc
Khóc lá vàng mây trắng bỏ đi hoang
Buồn vời vợi như vào đến nghĩa trang
Em đang khóc hay mưa rơi trên mắt
 
Phím tơ đồng mơ màng đang réo rắt
Những cung âm vời vợi đỉnh thương đau
Trời mưa rơi em đừng vội bước mau
Dẫu xa xa chuông trường reo rộn rã 
 
Mưa đón em bằng âm thanh vồn vã
Để vành mi lấp lánh dấu mưa rơi
Mà em ngỡ nghìn giọt lệ tuyệt vời
Thành suối nước trong linh hồn hương ngát
 
Chân bước đi dập dìu em khẽ hát
Cho giọt mưa dịu vợi những xót xa
Cỏ xanh thơm nghe hơi thở thật thà
Của rong rêu bám trên vai đá cuội
 
Mây đan cánh trong suối ngàn mê muội
Để ươm thơm giọt nước mắt mặt trời
Em vào trường sao mưa vẫn còn rơi
Cho em nghe niềm vui trong cửa mắt
 
Và ngọn buồn đã âm vang héo hắt
Trên bảng dài và bàn học êm mơ
Nghe long lanh mắt tuổi dại ngây thơ 
Như lúc sáng bên thềm em hong tóc
 
                                 TRẦN NGÂM DẠ VŨ
 
(Trích từ bán nguyệt san Ngàn Thông số 7, ra ngày 5-8-1971) 



Thứ Hai, 10 tháng 8, 2026

ĐOÀN KẾT - Nguyễn Hữu Tâm

 

Đàn trâu đứng bên đường ăn cỏ
Chợt vừa nhìn thấy hổ bò ra
Không còn ngẫm nghĩ gần xa
Kêu gào đồng bọn năm, ba chụm vào
 
"Chúng ta hãy cùng nhau phải chống
Quyết giành về sự sống cho đàn
Hãy đoàn kết, chớ phân tan
Để xem nó có còn gan không nào"
 
Lời trâu đực hô hào vừa dứt
Bảy cặp sừng lập tức đưa ra
Đồng lòng quyết chí xông pha 
Cùng nhau chống xự dù sa hiểm nghèo
 
Hổ thấy vậy đâm "teo" ngao ngán
Giết làm sao cả đám trâu này
Thôi đành bỏ lỡ dịp may
Phải chi chúng nó không hay biết gì?
 
Đó cũng chỉ là vì đoàn kết
Cả đàn trâu thoát chết cùng nhau
Là người biết nghĩ trước sau
Đừng nên chia rẽ với nhau bao giờ.
 
                                          Nguyễn Hữu Tâm
 
(Trích từ tạp chí Tuổi Hoa số 94, ra ngày 15-8-1968)