Thứ Ba, 1 tháng 9, 2026

THU TỰU TRƯỜNG - Vũ thị Ca Dao

 

Lá cũng xôn xao buổi tựu trường
Muôn tà áo trắng nhẹ vương vương
Lá thu đổ xuống làm thảm trải
Những gót hài sen thoáng ngập ngừng

Cổng sắt trường em mở lối vào
Đợi đàn chim nhỏ mắt như sao
Lao xao trên áo trăm vạt nắng
Dội xuống bờ môi nụ đón chào

Xanh tóc, xanh hồ mắt mùa thu
Những cô bé xinh mộng đợi chờ
Áo trắng trinh nguyên tà e ấp
Lúc gió thổi về bao ý thơ

Líu lo chim nhỏ nhảy bước vui
Mắt biếc còn ngoan chẳng ngậm ngùi
Có nghe gió hát mùa nhập học
Rạng rỡ bờ môi những nụ cười.

                                     VŨ THỊ CA DAO
                                           (bn Hoa Tiên)

 (Trích tuần báo Thiếu Nhi số 60, ra ngày 15-10-1972)



Thứ Hai, 31 tháng 8, 2026

BA LỜI ƯỚC - Mạc Hữu

 


Gió hiu hiu thổi làm vạn vật thức tỉnh sau buổi trưa nắng gắt.
 
Bác thợ may thức dậy sau giấc ngủ trưa. Bác nhìn chiếc máy may một cách chán nản. Miệng ngáp dài, bác lim dim đôi mắt để cho làn gió nhẹ mơn trớn da thịt...
 
Giấc ngủ lại đến với bác, bác không thèm mở đôi mắt làm gì nữa vì bác nghĩ : Ối trời, máy à?! Chán lắm, gió mát thế này, được ngủ thì sướng biết mấy. Bác nghĩ thế và bất giác buột miệng:
 
- Ước gì bây giờ là đêm, mình khỏi phải làm để được một giấc ngủ say sưa nhỉ.
 
Lạ thay! Bác chưa dứt lời, mặt trời như chạy vụt xuống và mất hẳn. Bác sung sướng mỉm cười ngả mình xuống giường, đưa hồn vào giấc mộng.
 
*
 
Trời dần sáng...
 
Bác thợ may từ từ mở đôi mắt rồi lại nhắm chặt như cố giữ lấy giấc mơ êm đẹp. Bác vươn vai đứng dậy, nhìn chung quanh với cặp mắt ngơ ngác rồi bác lẩm bẩm: Ơ này, lại vẫn còn cái máy kia sao?! Bao nhiêu xe hơi nhà lầu đâu cả rồi?... À, ra ta mơ. Phải rồi, đối vơi ta xe hơi nhà lầu chỉ có trong giấc mơ thôi. Chán quá!
 
Bác ngồi ngáp dài một lúc lâu, rồi như cho là mình đang trong giấc mơ chứ không phải sự thật, bác lại ước:
 
- Giá tất cả chỉ là đêm để ta sống sung sướng thì hay biết mấy.
 
Một màn đen ở đâu bay đến che mắt bác phó may mà bác không hay biết. Bác mỉm cười:
 
- Sung sướng chưa?! Lại đêm rồi! A ha! Ta lại được đi xe hơi, ở nhà lầu. 
 
Bác lịm dần trong giấc ngủ. Gió vẫn hiu hiu thổi để đưa hồn bác vào non Bồng cảnh Nhược...
 
*
 
Bác thợ may mở mắt ra, chung quanh bác vẫn chỉ là màn đen bao phủ. Bác lẩm bẩm:
 
- Đêm vẫn chưa tàn.
 
Bác có biết đâu rằng mọi người đang tấp nập làm việc dưới ánh nắng mặt trời. Bác lại nhắm mắt lại, nhưng bụng bác đã sôi lên vì đói!... Bác cố sức đi kiếm thức ăn, nhưng tối quá, bác không thể thấy gì nữa. Chân tay bác rã rời vì đói. Bây giờ bác mới hiểu rõ sự thực hơn bao giờ hết : Nếu không làm thì không có ăn! Bác cảm thấy hối hận vì lười biếng, vì ham muốn vui thú hơn là làm việc. Bác vội vàng ước một lần  nữa:
 
- Tôi đã biết việc của tôi rồi, dù khó nhọc đến đâu cũng phải làm nếu không tôi sẽ chết đói... Trời hãy đem ánh sáng đến cho tôi ; tôi nguyện chăm chỉ làm việc, đem hết sức mình ra phụng vụ cho nghề nghiệp.
 
Ánh sáng chan hòa trở lại với bác phó may. Bác mỉm cười sung sướng. làn gió hiu hiu giờ này đã đánh thức bác dậy làm việc dễ dàng. Ánh mặt trời và chiếc máy không làm cho bác chán nản nữa. Bác lẩm bẩm:
 
- Tất cả mọi sự đều là con dao hai lưỡi, nếu biết dùng thì có lợi nhiều nhưng nếu không biết dùng thì tai hại do nó gây ra cũng không ít.
 
Chiếc máy bắt đầu quay và chạy nhanh theo thời gian...
 
 
MẠC HỮU      
 
(Trích từ tập truyện nhi đồng Tuổi Hoa số 4, phát hành tháng 9 -1962) 

Thứ Bảy, 29 tháng 8, 2026

TRONG MÙA THU - Trần thị Phương Lan

 

Mùa thu lá rụng đầy
Mùa thu mây xám bay
Mùa thu trời không nắng
Lạnh lùng gió heo may 

Giậu thắm vàng hoa cúc
Hương thoang thoảng bên trời
Khói thuốc mờ hư ảo
Rực hồng lên khóe môi

Nhạc thu chưa nức nở
Rền rĩ khúc vĩ cầm
Giọt cà phê đắng ngắt
Đọng sầu vương dư âm

Người về trong mưa thu
Có ai sầu tương tư
Ngắt cành hoa vàng úa
Chiều đi tìm vần thơ

Phố thu đèn hiu hắt 
Ai đếm bước âm thầm 
Công viên giờ hoang vắng
Hôn hoàng rơi lặng câm 

Mùa thu chưa, mùa thu?
Cánh chim bay mịt mù
Nghe hồn mình giá lạnh 
Thương chim chiều bơ vơ

                  Trần Thị Phương Lan 
                   (Bút nhóm Hoa Nắng)


Thứ Sáu, 28 tháng 8, 2026

LỜI CON TRẺ - Hải Hạnh

 

Thuở còn bé, con vẫn thường vòi vĩnh
Mẹ mua quà cha mua bánh cho con
Không! Chiều nay con chả chịu ăn cơm
Mẹ dành dỗ... ơ thôi, mẹ mua bánh
 
Khi vừa lớn, tuổi mười ba, mười bốn
Con đòi quà, may áo đẹp cho con
Cha cong lưng gắng những sức mỏi mòn
Mẹ đau ốm vẫn cố hoài đi bán
 
Rồi con lớn với chuỗi ngày sung sướng
Chả biết gì là cực khổ đắng cay
Với sách đèn, con cố gắng miệt mài
Học văn sử, con thương hoài cha mẹ
 
Công ơn ấy, chừ con chưa đền trả
Dẫu biết rằng : cha mẹ đã sắp già
Nuôi con từ thuở bé đến ngày nay
Nhưng tay trắng, nên con đành ôm mộng
 
Chừ cố học, ước mong ngày nắng đẹp
Con trở về với chí đặng công danh
Sẽ vui tươi, dưới mái ấm no lành 
Cha mẹ đó, con cố công phụng dưỡng.
 
                                                   HẢI HẠNH
 
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 102, ra ngày 10-8-1973)



Thứ Tư, 26 tháng 8, 2026

ĐI HỌC ĐẦU THU - Ngô Kim Khôi

 

 Chân bước nhẹ trên bờ sương cỏ mát
Tháng chín nồng lá rụng đón thu sang
Đôi mắt nhỏ đón tin yêu trong sáng
Chiếc lá rơi nhặt lấy ướp sương ngàn

Lát nữa đây vào trường đầu niên học
Quyền vở đầy lật khẽ chữ cong cong
Tuổi học trò tròn mộng đẹp triền miên
Nền mực tím sẽ còn nguyên niên học.

Mở rộng mắt hồ thu còn lóng lánh
Giọt sương đầu mùa cũ đã đi sang
Con bướm nhỏ nhẹ nhàng rung đôi cánh
Em nhẹ nhàng bước trên cỏ mang mang

Tóc bay bay đón hương thơm tuổi ngọc
Mát da mềm má ửng nắng bềnh bồng
Vài chiếc lá nhẹ nhàng rơi trên tóc
Nắng kết ngai mời đón bước chân hồng

Gió thu về hong trên nền tóc ấm
Chim tha hương chợt chíu chít trên cành
Ban mai đó cỏ cây còn hương phấn
Đi học đầu thu em bước chân xanh.

                                          NGÔ KIM KHÔI
                                                   (Thảo Lam)
 
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 129, ra ngày 15-9-1974)



 

Thứ Ba, 25 tháng 8, 2026

VÌ SAO LẠC MẤT - Rong Rêu

 


Buổi tối em thường hay ra vườn, em thích nhìn lên khung trời đầy sao, em chỉ tay đếm từng ngôi sao, em tìm một vì sao sáng nhất và bảo đó là mẹ em. Mẹ em đấy! Chị Cơ cũng dạy em nói thế.
 
Mẹ! Đêm nay em nhớ mẹ nhiều ghê, không biết giờ này mẹ của em đang làm gì nhỉ? Mẹ đang lạnh, đang ho, đang mệt hay đang buồn vì nhớ đến em, mẹ thương em lắm, phải không mẹ? Em nhớ mẹ ghê vậy đó, hễ bắt gặp ngôi sao sáng ấy là em lại buồn, sao mẹ không ngồi đây ngắm sao với em nhỉ? Để em thỏ thẻ bên tai mẹ rằng: "Sao sáng là mẹ nha mẹ". Em yêu vì sao sáng ấy như yêu mẹ em vậy đó. Mẹ nằm ở bệnh viện một mình chắc là buồn lắm nhỉ. Đêm nay em ngủ một mình ở nhà cũng buồn ghê, hổng có mẹ em chẳng thèm buông màn đâu, em cũng không ngủ với chị Cơ nữa mẹ ạ, em để mặc muỗi cắn em đấy, mà em có ngủ được đâu, em đang nhớ mẹ lắm cơ, thôi muỗi đốt thì em quạt mẹ nhé, không mẹ lại lo cho con gái mẹ rồi mẹ buồn. Em đâu bao giờ muốn cho mẹ buồn mẹ nhỉ? Em thương mẹ ghê, trời lạnh thế nầy mẹ đau mà chả có áo ấm để mặc nữa - áo ấm với áo lạnh là một phải không mẹ? Em cứ thắc mắc mãi thôi, tiếng Việt mình hay quá mẹ nhỉ, em yêu tiếng Việt ghê lắm cơ.
 
Mẹ ơi! Em mới đập "con heo đất" ra hồi chiều đó mẹ, em để dành được 500 đồng rồi đấy, ngày mai em đi chợ mua áo cho mẹ nha, em đi một mình thôi, em không cho chị Cơ biết đâu, chị sẽ nhạo em mất thôi. À, mà em chỉ có 500 đồng làm sao mua áo cho mẹ được. Có được đi nữa chắc áo cũng xấu lắm mẹ nhỉ, mẹ chịu hông? Em sợ mẹ cười em ghê, mẹ đừng cười em nha, em sợ mẹ bảo "Gớm! Con gái mẹ lắm chuyện thôi". Em nào có lắm chuyện đâu mẹ nhỉ, em chỉ sợ mẹ lạnh thôi, em vẫn nhớ là mẹ đang bệnh ấy chứ.
 
Thôi, em vào ngủ nha mẹ, ngôi sao sáng trốn em rồi mẹ ạ, ngôi sao sáng ẩn vào lùm cây đó mẹ, xuyên qua kẽ lá em thấy sao chớp chớp, đẹp ghê mẹ ạ - như thiên thần ấy, mà em có biết thiên thần ra sao đâu nhỉ - em chỉ vớ vẩn mãi thôi. Em vào nhà mẹ nhé, em phải vâng lời mẹ chứ, kẻo em bị cảm thì sao?... Em chúc mẹ ngon giấc nha, mẹ cô đơn, em cũng cô đơn nhưng mẹ đang buồn nữa nha, em cứ sợ mẹ thao thức mãi mắt sẽ "xấu òm" đi đấy - mẹ vẫn bảo em như thế cơ mà.
 
*
 
Buổi sáng ở bệnh viện đông ghê mẹ nhỉ, trong số đó có Ái Khanh của mẹ này, Mẹ ơi! Ở trường tụi nó cứ nhạo em mãi thôi, tụi nó cứ gọi: "Ái Khanh của Trẫm ơi!" làm em tức ghê cơ mẹ ạ, mà em hổng ghét tên Ái Khanh đâu, mẹ bảo tên Ái Khanh đẹp mà - ba em là Khanh Tuấn, còn mẹ là Ái Lệ - ghép chữ lót của hai người đặt tên cho em là phải chứ, hay nữa mẹ nhỉ, em thích chứ chả buồn đâu. Í! Người ta mở cửa bệnh viện rồi nè, để em vào mẹ nhé... phòng số mấy em quên mất rồi nhỉ... À! Em nhớ ra rồi, em đi thật nhanh, phòng số 8 đây rồi. Ủa! Mẹ em đâu? Sao phòng vắng lặng thế? Em gặp cô gì mặc áo trắng, à, em biết rồi, đây là cô y tá phải không mẹ, em nhớ mẹ dạy em thế mà. Em gật đầu chào và hỏi cô: Thưa cô, cho em hỏi thăm, phòng số 8 , bà Ái Lệ đâu cô nhỉ?
 
Cô dịu dàng nhìn em:
 
- Bà là chi của em?
 
- Thưa, bà là mẹ của em cô ạ.
 
Em thấy cô cúi đầu xuống, lặng lẽ dẫn em đi, sao cô buồn quá vậy? À! Dường như mắt cô ươn ướt... Cô dẫn em vào một cái phòng, em thấy mẹ rồi, em vùng khỏi tay cô chạy nhanh lại.
 
- Mẹ! Mẹ ơi! Con đến thăm mẹ nè.
 
Ơ! Sao mẹ hổng nói với em lời nào cả vậy, sao mẹ không cười với em? Em quay sang hỏi cô y tá:
 
- Thưa cô, mẹ em sao thế?
 
- Mẹ em chết rồi.
 
Em giật bắn người khẽ thốt "Mẹ em chết rồi!"... Vâng, em biết chết là gì rồi! Vì hồi ba mất, mẹ đã bảo cùng em rằng: chết là xa nhau vĩnh viễn...
 
Em sờ tay mẹ, bật khóc:
 
- Tay mẹ lạnh quá, mẹ ơi!
 
Em mi lên đôi gò má nhợt nhạt của mẹ, em mua áo ấm cho mẹ nè, em choàng lên cho mẹ nhé. Áo len tím xinh lắm cơ mẹ ạ, mẹ vẫn thích màu tím, em cũng thích màu tím nữa, nhưng màu tím trong mắt mẹ thôi cơ - màu tím huyền diệu - chỉ một mình con gái mẹ được quyền nhìn thấy màu tím ấy thôi, nha mẹ?
 
Đầu em trĩu nặng, em chạy bay về nhà bất chấp xe cộ, bóng em đổ dài trên sân bệnh viện khi bác mặt trời chiếu xuống mặt đất ánh nắng đầu tiên trong ngày.
 
*
 
Mẹ ơi!
 
Tối nay em cũng nhìn sao nữa đó mẹ, nhưng ngôi sao sáng biến đâu mất rồi mẹ ạ. À! Mẹ mất rồi thì làm gì còn sao sáng ấy nữa, mẹ là sao sáng cơ mà. Thôi! Em chả thèm ngắm sao nữa đâu, mấy ngôi sao kia chẳng sáng bằng sao của mẹ, mẹ là vì sao độc nhất. Em thẫn thờ khẽ nói:
 
"Chỉ có một sao sáng thôi, và vì sao ấy đã lạc vào một thế giới khác mất rồi".
 
Em không làm thế nào để tìm lại ngôi sao sáng ấy cũng như nhìn lại màu tím trong mắt mẹ vì... mẹ em đã bỏ em mất rồi. Bằng một giọng lạc loài, em hát thật khẽ: "Lời thiết tha, mẹ hỡi con xin gửi về, xin gửi về, gửi về mẹ tôi người đã hôn tôi khi mới ra đời..."
 
 
RONG RÊU       
 
(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 133, ra ngày 15-7-1970)

 

Chủ Nhật, 23 tháng 8, 2026

TRỞ LẠI TRƯỜNG XƯA - Linh Uyên

 

Ba tháng trôi qua đã hết rồi
Giã từ đồng ruộng, đất quê tôi
Với bao kỷ niệm đầy nhung nhớ
Trở lại trường xưa, gắng trau giồi

Từ xa, từng đám trẻ xôn xao
Quần áo chỉnh trang đượm một màu
Trên môi buông nụ cười tươi thắm
Chào hỏi, chuyện trò - nối bước nhau

Cây cỏ bên đường vẻ hân hoan
Hôm nay gặp lại lũ trẻ ngoan
Ngày ngày cắp sách lên trường học
Như cạn nỗi buồn, lúc ly tan

Phượng vĩ năm nào đã đổi thay
Không còn hoa nở để tô bày
Khoe cho sắc thắm, ngày hè đó
Giờ gió thổi nhiều, cánh lá bay

Ngôi trường nho nhỏ đứng chơ vơ
Sau lớp tường  cao, bám bụi mờ
Như đang than thở vì xa vắng
Xiết nỗi vui mừng thấy trẻ thơ

Ô kìa! Bạn cũ đã gặp đây
Bên nhau tâm sự dưới hiên nầy
Kể lại nhau nghe từng kỷ niệm
Chia sớt buồn vui tuổi thơ ngây.

                                        LINH UYÊN
                     (GĐ Thiếu Nhi - Chi nhánh Biên Hòa)

(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 53, ra ngày 28-8-1972)