Thứ Hai, 9 tháng 2, 2026

SỚ TÁO QUÂN

 

Muôn tâu Thượng Đế
Thần tự TÁO QUÂN
Ở chốn gian trần
Trông coi bọn trẻ.

Hôm nay được mẻ
Tháng chạp hăm ba,
Thu dọn việc nhà
Lên chầu Thượng Đế

Trình bày đủ nhẽ
Trong Giáp Thìn niên
Mọi sự đảo điên
Xin tâu cho hết

Để Thượng Đế biết
Phân định ra sao
Chỉ dạy thế nào
Cho thần được rõ

Xin Thượng Đế ngó
Nước Việt của thần:
Thần quá phân vân
Tình hình bọn trẻ,
 
Coi mòi có vẻ
Thiếu món tinh thần
Sách báo đem cân
Có gần ngàn ký
 
Nhưng toàn "của khỉ"
Chúng nuốt không "dô"!
Vì quá, ô hô!
Toàn là kiếm hiệp.

Rồi đến kế tiếp:
Tình cảm lăng nhăng.
Lại có những thằng
Hỉ chưa sạch mũi

Mà lại dám chúi
Vào rạp xi nê
Coi phim B. B.
Cấm mười bảy tuổi. (*)

Ở cái thời buổi
Giải trí nước nhà
Thật quá bê tha
Biết làm chi rứa?!
 
Mong bệ hạ hứa
Kiếm ít trò chơi
Mang xuống cõi đời
Ném vào nước Việt.
 
Thôi để thần tiếp
Sang chuyện hay hay
Ở Sài Gòn này,
Học trò học choẹt 

Vừa được "nghỉ phép"
Hơn một tháng trời!
Chỉ vì dở hơi,
Ham làm người lớn.

Thành ra quá trớn
Bỏ cả học hành
Vì thế mới thành
Những tên "thất nghiệp"

Nhưng cũng tội nghiệp
Mấy đứa học chăm
Bị có vài thằng
Dở trò phá đám

Thật là quá ngán
Khi bị "treo giò"
Nhưng cũng may to:
Chính quyền thấy tội

Cho đi học lại
Khoan khoái thấy mồ
Nay thần kể vô
Chuyện miền Trung lụt!

Ngoài đó thiếu hụt
Cay đắng trăm bề!
Đau khổ đê mê.
(Thần rơi nước mắt) 

Lạnh thật như cắt,
Đói quá ruột cào
Tất cả trông vào
Các đồ cứu trợ.

Học sinh ngoài nớ
Mất hết "đồ nghề"
Sách vở nó chê
"Đi" theo nước hết

Thế mới thật chết
Biết tính "nàm thao"?
Đành chỉ trông vào
Những người tốt bụng

Cho ít vật dụng
Để tiếp học hành
Thần quả phục lăn
Học sinh Đà Nẵng:

Họ đan thuyền thúng
Mang các thức ăn
Cùng với chiếu chăn
Lo đi tiếp tế

Ngoài Trung thì thế
Còn ở Sài Gòn
Người lớn trẻ con
Thi đua cứu trợ:

Chủ nhân cùng thợ
Học sinh, sinh viên
Giúp của giúp tiền
Thảy đều hăng hái

Thần thấy thoải mái
Được chút ủi an
Không phải than van
Là học sinh hỏng.

Còn ở các tỉnh
Cũng như Sài gòn
Từ cậu bé con
Đến cô thiếu nữ.

Họ làm đủ thứ
Để giúp đồng bào
Tinh thần rất cao
Đáng hoan hô quá!

Thật là quí hóa,
Những cậu học sinh
Cởi áo của mình
Giúp người bị lụt,

Gọi là một chút
Trong lúc khó khăn
Thần lại phục lăn
Thêm vài lần nữa.

*

Muôn tâu Thượng Đế
Thần đã nói dài
Sợ quá nhàm tai
Nên xin tổng kết

Giáp Thìn vừa hết
Thần thấy hân hoan
Sung sướng vô vàn
Tinh thần bọn trẻ

Vẫn còn có vẻ
Không quá thảm thương
Thần vẫn "có đường"
Trông coi bọn chúng.

Thần xin thay chúng
Cúi lạy Thánh Hoàng
Ban xuống bình an
Cho nòi giống Việt.

Chúng nó tha thiết
Thượng Đế rộng lòng
Ban "đại" cho xong!
Thần xin bái tạ.
 
Thủ đô Saigon 23 tháng chạp
           Giáp-Thìn niên
TÁO QUÂN của các nhóc con
ANH CHÚC chép trộm được
_____________
(*) Phim cấm trẻ em dưới 18 tuổi

(Trích từ tạp chí Tuổi Hoa số 25, Xuân Ất Tỵ 1965)



Thứ Bảy, 7 tháng 2, 2026

MÊNH MANG TRỜI XUÂN - Thơ Thơ

 
  
Mùa xuân bầy chim chiền chiện
Rủ nhau ríu rít hót vang
Chiều chiều bên thềm nhỏ hát
Khung trời mây trắng mênh mang

Mùa xuân nắng êm ái thế
Mùa sang cho má nhỏ hồng
Ngoài sân mẹ phơi mứt tết
Vạt dưa chín đỏ ngoài đồng

Mùa xuân gió đùa khóm lá
Dưới chân xào xạc cỏ may
Phơn phớt trên cành soan tím
Giậu  rào cúc thoảng hương bay

Mùa xuân pháo xa xa nổ
Mẹ may áo mới nhỏ mừng
Mái tranh chiều trăng bẽn lẽn
Nhà ai lam khói nấu cơm

Mùa xuân sáo diều vi vút
Trên đê vẳng tiếng mục đồng
Nhỏ nhìn chân trời xa vắng
Xuân về gió nhẹ bâng khuâng

Mùa xuân khóm dừa xanh biếc
Nghiêng mình xõa tóc đợi ai
Bóng nhỏ loang chiều buông xuống
Hôn hoàng nắng nhạt dần phai...

                                               Thơ Thơ
                                  (Bút nhóm Hoa Nắng)


Thứ Sáu, 6 tháng 2, 2026

DỌN NHÀ ĐÓN TẾT - Trần thị Phương Lan

 

Vừa lúi húi lau chùi cây quạt đứng, tôi vừa rên ư ử... Nếu con không về chắc mẹ buồn lắm, mái tranh nghèo không người sửa sang, khu vườn thiếu hoa vàng mừng xuân... Đó là tôi đã cào nát óc rồi mới tìm ra được bài nhạc Xuân Này Con Không Về trên, có "me mé" đề cập tới việc dọn dẹp nhà cửa để đón Tết tới, để phù hợp với nội dung bài viết này.

Khi chúng tôi còn nhỏ, khi ba tụi tôi vẫn còn ở nhà, thì mỗi dịp tết tới, ông đều sai xấp nhỏ tụi tôi làm đủ thứ việc "lặt vặt nho nhỏ" quanh nhà để mừng xuân đón tết. 

Sau 1975, ba tôi phải vắng nhà hơn cả một thập kỷ, thì má tôi (bây giờ tôi mới nhớ lại) mỗi khi Tết tới, bà tự tay làm hết mọi thứ và chẳng sai bảo gì chúng tôi hết. Đó là chưa kể việc thường ngày, má tôi phải chạy đôn chạy đáo làm đủ thứ việc ngoài đời để kiếm tiền nuôi ba tôi và tụi tôi nữa. Đã vậy mà vẫn chưa yên, nhiều khi má tôi cứ lúi húi dọn dẹp trong khi tôi vẫn cứ thản nhiên nằm ngủ (Vắng chủ nhà gà vọc niêu tôm? Dù tôi có phải là tiểu thơ, công chúa gì đâu!) mà lâu lâu tôi còn thức dậy la má tôi nữa... Cái gì mà ồn ào quá vậy? Mẹ có muốn cho con ngủ hay không? (Vì má tôi tạo ra nhiều tiếng động không được êm tai cho lắm khi dọn dẹp). Má tôi bật cười và nói... Thôi thôi được rồi, mẹ không làm ở đây nữa đâu, mẹ đi ra chỗ khác cho con ngủ vậy!

Lúc đó tôi đã lớn nhưng chưa có khôn, nên đôi khi tôi hay tự hỏi tại sao má tôi lại cứ lau chùi đồ đạc, dọn dẹp nhà cửa làm chi, trong khi ba tôi xa nhà rồi, vì trước đó, tôi để ý thấy má tôi chỉ lúi húi dọn dẹp khi ba tôi quanh quẩn ở bên, vì bà sợ ba tôi chê nhà cửa dơ dáy. 

Đến nay tôi mới hiểu được, thì má tôi đã khuất núi rồi, rằng bà làm vì bà yêu căn nhà, mái ấm gia đình của chúng tôi - mồ hôi, nước mắt, công sức từ đời ông bà để lại cho con cháu - nơi in dấu bao kỷ niệm vui cũng như buồn. Ai có đi Hướng Đạo, biết được bài hát cộng đồng Cái Nhà (là nhà của ta. Công khó ông cha lập ra. Cháu con phải gìn giữ lấy muôn năm với nước non nhà...) thì sẽ thấu hiểu được lòng của má tôi  lúc bấy giờ.

Giờ đây sau bao cuộc thương hải tang điền, tôi mới tìm thấy niềm vui trong việc dọn dẹp nhà đón tết. Tôi chợt dừng tay khi đang lau chùi cây quạt đứng, vì tôi thấy sao mình đang lau chùi nó một cách trìu mến quá, như thể tôi đang lau mặt cho má tôi những ngày cuối đời của bà vậy. Tôi nhớ má tôi quá. Lại thêm một cái tết nữa không còn nhiều người thân bên cạnh để cùng đón xuân.

Hôm nay tạm nghỉ bước gian nan.
Trong lúc gần xa pháo nổ ran.
Rũ áo phong sương trên gác trọ.
Lặng nhìn thiên hạ đón xuân sang.

Ta thấy xuân nồng thắm khắp nơi,
Trên đường rộn rã tiếng đua cười,
Động lòng nhớ bạn xuân năm ấy.
Cùng ngắm xuân về trên khóm mai.

Cát bụi tung trời - Đường vất vả
Còn dài - Nhưng hãy tạm dừng chân,
Tưởng người trong chốn xa xăm ấy
Chẳng biết vui buồn đón gió xuân?
(Giây Phút Chạnh Lòng, Thế Lữ)                

                        Trần Thị Phương Lan 
                         (Bút nhóm Hoa Nắng)


Thứ Tư, 4 tháng 2, 2026

XUÂN QUÊ HƯƠNG - Thiên Bất Hủ

 
 
Lạy trời cho lúa trổ bông
Mẹ cha sung sướng nhìn đồng lúa reo

Nuôi thêm những vịt, gà, heo
Tạ ơn tiên tổ được điều bình yên

Chúc ông bà thọ vạn niên
Trồng nêu ăn Tết vui bên sân đình
 
Trong nhà dán giấy, dán hình
Những câu đối đỏ xinh xinh dịu dàng

Năm nay đấu vật ở làng
Chao ôi! Thích quá họ hàng đi xem

Sách vở để tạm một bên
Mùa Xuân dân tộc chúng em đón mừng

                                              THIÊN BẤT HỦ

(Trích tuần báo Thiếu Nhi Xuân Giáp Dần, 1974)




Thứ Ba, 3 tháng 2, 2026

BÉ TUYỆT THỰC - Linh Hương

  - "Trước cửa hoa mai vàng nở rộ, trời xanh thực xanh, gờn gợn một vài cụm mây trắng mịn..." A ha! Chị Phương định làm thi sĩ ta...

"Biết ngay mà!" Bé chỉ kịp nhủ thầm một câu rồi tuột vội ngay xuống giường, cáu sườn ghê lắm đấy nhá! Những "tác phẩm" dang dở, sáng tác lúc "nửa khuya" về tối... à không về sáng là chồng giấy cồm cộm dày dày Bé xếp ở đầu giường. Ai đụng tới là cả một điều tối kỵ đối với Bé... thế mà..., Bé vẹt màn bước ra sân "oai phuông" như một nữ tướng:

- Trả cho Bé, Bé không giỡn với Minh đâu nhé!

Mặc, Bé nói gì thì nói, cu Minh - vâng, cái tên em lì lợm của Bé - vẫn nhảy múa trước mặt Bé y như làm trò xiếc, tay phất phơ mảnh giấy chi chít chữ, thỉnh thoảng lại nổi hứng cúi xuống đọc rồi phá ra cười trông ghét ghét là, ừ, mà có tiếng khúc khích của ai hưởng ứng đấy nhỉ? Bé "pháo kích" tầm mắt ra chung quanh hàng xóm. Một thoáng tai Bé nóng ran lên. Trời ơi! Buổi trưa sao mà "thiên hạ" đủ mặt hết vậy kìa: chị Hạnh nè, anh Huy và cả chị Loan nữa. Chị Loan chị Hạnh rũ ra cười, còn anh Huy xoay lưng lại nhưng Bé thấy rõ ràng vai anh ấy rung rung. Thôi rồi, bí mật "quân sự" của Bé bị bật mí mất rồi, một bánh pháo nổ thật ròn ở xa như nhắc nhở Bé sự hiện diện của mùa xuân, thảo nào "bàn dân" mới quy tụ đông đảo như thế chứ. Tức quá đi mất. Bé hét lên làm cu Minh choáng người:

- Trả ngay đây, đừng làm Bé nổi nóng, Bé hét một tiếng nữa giật mình bi giờ!

Sau hai phút định thần, thằng bé xếp thẳng nếp tờ giấy rồi vênh mặt yêu sách:

- Nhưng... chị Phương phải đền em cái gì cơ!

"Đền"! Hừ! Định làm tiền Bé nữa à, Bé "quắc mắt":

- Còn khuya... Tết Bé mới đền.

Thằng bé nhảy cỡn lên reo:

- Tết hả? Thế thì Tết rồi đây... ngày nay 30 nhé, mai là... là...

Chết! Quen miệng bảo Tết, Bé quên bẵng tối hôm nay là Giao Thừa, nguy quá đi mất! Bé xấn bước lại ông trời con ấy:

- Im, đưa đây!

- À... mà em có một thắc mắc nầy chị Phương ạ!

Giọng thằng bé trịnh trọng gớm thế, Bé nói mau:

- Đưa đây, Bé không phải là kẻ đi gỡ rối tơ lòng.

Miệng hắn ta bô bô:

- Nầy nhá, gần Tết rồi, chị Phương viết bài Tết, rứa thì báo nào đăng đây?

- Ơ... ơ, Bé viết cho số Tân Niên mà lị... Thằng "hỏi xạo" quá, đưa cho Bé, không bé mách Me đấy.

Thằng bé nhe răng cười khì, Bé chạy một mạch ra nhà sau:

- Me ơi!... Cu Minh lấy đồ của con.

Me đang loay hoay bên soong mứt tầm ruột mới sên đỏ mọng trông phát thèm. Chà, Me có vẻ nhọc ghê, mồ hôi lấm tấm, chắc lại mới vào bếp chứ gì. Me cau mày:

-Đồ" gì?

Có bước chân cu Minh chạy lọt xọt phía sau và tiếng hắn ta vang lên:

- Tập bản thảo viết bài đăng báo đấy Me ạ.

Trời ơi! Thằng bé ác ghê! Dám khai huỵch toẹt ra thế nầy, thế nào Me cũng rầy Bé cho xem, và quả thế thật:

- Bé hư quá nhé, cứ viết báo mãi, tháng nầy sụt hạng Me mách Ba đấy!

- Nhưng...

Bé định nói "nhưng hôm nay là 30 Tết, là ngày nghỉ mà" Nhưng Bé không nói được vì cơn uất nghẹn đã chặn cổ Bé. "Mách Ba!", nước mắt Bé trào ra. Không nghỉ ngợi, Bé chạy vào giường úp mặt lên gối. Bé buồn Me, buồn cu Minh kinh khủng. Bé muốn "quên" cu Minh đi, nhưng lạ kìa... khuôn mặt thằng bé vẫn hiện ra với nụ cười trêu chọc dễ ghét như là bộ mặt méo mó của sạp báo lúc Bé ra hỏi mà không có Tuổi Hoa vậy. Còn Me nữa, không thông cảm hoàn cảnh của Bé chút nào hết hà, giận ghê đi. "Giận!". Như một đốm ánh sáng lóe lên trong vùng tối, Bé ngồi bật dậy "suy nghĩ". A! Cái gì chứ giận Bé nhất rồi, "thành tích" của Bé làm Me phải nể luôn, có lần Bé nhịn ăn... 2 ngày, uống nước lạnh không đấy, ngán chưa? Lúc đầu Me cũng giận lại Bé, nghĩa là không thèm nói gì tới Bé, mặc Bé nằm lì trong giường, nhưng đến ngày thứ ba thì "Bé ơi! Xuống ăn cơm với Me nào!..." Hic! Thế là Me đã chịu "xuống thang chiến tranh" vô điều kiện. Dĩ nhiên Bé phải tỏ "thiện chí" bằng cách xuất hiện nơi bàn và cười một phát thực tươi, như chả thèm để ý đến cái bao tử đói meo chút nào. Nhưng thực ra Bé để ý lắm chứ, cứ mỗi buổi sáng, trưa, chiều, đúng giờ ăn nó sôi đùng đùng như đòi Bé phải chịu "nhượng bộ" - Thế mà Bé "khuất phục" được nó đấy. Bé cũng có chí - mà không - có ý chí như ai chứ chơi à!

Thế thì Bé phải giận Me mí được. Giận đây còn được "yểm trợ" bởi hai chữ nhịn ăn nữa đó! Nầy nhé, phải nhịn ăn sáng nầy, ăn trưa nầy và cả ăn chiều nữa, bộ mặt phải lầm lầm lì lì cho Me sợ nầy. Thế là cái điều kiện ắt có và đủ: giận thì phải thế nầy, thế nầy chắc chắn là giận đã được Bé ôn nằm lòng rồi nhé, chỉ còn áp dụng nữa là xong. Nhưng mà "nhàn cư vi bất thiện", nếu mà nằm "suy tư" như thế nầy thì có lúc, Bé phải "động binh" mất thôi, Bé lò dò bước ra ngoài tìm quyển sách hình vĩ đại ôm vào giường với một chai nước lọc, một cái ly. Dĩ nhiên bộ mặt lạnh lùng của Bé lúc sửa soạn cho một thái độ phản đối gián tiếp khỏi cần nhắc đến, nó cũng đã túc trực "nơi đó" rồi. Me hình như không chú ý đến sự thay đổi của Bé chút nào vì lúc Bé nện mạnh cái ly vào đầu chai nước vô tội và xếp quyển sách cái ầm, đúng là Me có nhìn lên, nhưng quái nhỉ, Me vẫn thản nhiên cho những đòn bánh tét mới nấu xong vào thanh tre vắt vẻo ngang xà nhà, rồi cúi xuống sắp những trái mứt me vào chiếc quả tròn để đãi khách, chao ơi, chắc ngòn ngọt và phải chua chua lắm một khi nó đã vàng quánh thế kia. Nản quá, Bé đi tìm thằng Minh, đây rồi, hắn ta đang cho một cây pháo vào chiếc lon sữa bò úp kín trên mặt đất, nối liền với một sợi dây tẩm xăng rồi đốt từ từ sợi dây ấy để bắt lửa cho cây pháo và... bù... u... ùng! Chiếc lon tung cao lên trời rồi rơi xuống trên xác pháo đỏ lả tả, chắc cu cậu đã quên bẵng câu chuyện trêu ghẹo ban nãy vì qua mấy cái đầu lố nhố đứng trước sân hâm mộ và làn khói xanh nhạt, gương mặt thằng bé hả hê vô cùng.

Nhưng đã bảo ý chí Bé mạnh lắm mà, mím môi một cái cho vững "đức tin" Bé cương quyết quay trở vào giường, chúi đầu vào diễn biến của câu chuyện trong quyển sách hình... Nhưng Bé nghe nôn nao lạ lùng (Tết mà!), thẫn thờ Bé xếp quyển sách lại, nghĩ đến trò chơi của cu Minh ban nãy, hay đấy chứ! Bé chắc lưỡi tiếc rẻ. Nếu không giận hờn thì Bé đã nhập cuộc rồi ạ. Có tiếng chim ríu rít trên chòm cây mãng cầu lòa xòa bên cửa sổ. Bé phóng tầm mắt ra ngoài, trời xanh thực xanh, nắng rẽ phăng kẽ lá ươm từng mẩu tơ vàng mịn trên mặt đất, tiếng pháo vẫn ròn tan, khuấy động bầu không khí, Bé thở dài khe khẽ rồi thiếp dần...

*

- Nào, Tính chào Dì Hai đi nào, cả Thu nữa, sao chóng quên thế, cứ mở tròn mắt ra...

- Ối dào, cháu Thu chóng lớn ghê nhỉ! À! Mời ba Dì cháu ngồi, không khéo lại quên khuấy đi mất...

Bé tỉnh dậy giữa những tiếng rộn rịp nơi phòng khách. Hẳn là Dì Ba chứ không ai, đến thăm Me vào chiều 30 vẫn là thông lệ của Dì hằng năm. Có tiếng Me gọi vọng ra bếp:

- Minh à, rót nước cho Dì Ba đi con.

Tiếng thằng bé vang lên từ sau bếp, ngập ngọng (chắc lại ăn vụng mứt chứ gì):

- Dạ... à, mà cái ly Me để đâu, rót nước gì Me nhỉ?

Không xong rồi, thế nào cu ta cũng bị rầy một trận vì không biết gì cả, lại lo ăn không! Tội nghiệp, con trai mà! Bé bước xuống giường, suỵt khẽ:

- Thôi đi "cụ", làm ơn ra chỗ khác dùm, Bé làm cho.

Hắn ta ngơ ngác mở to mắt:

- Chứ chị Phương không giận nữa à?

Thật tỉnh, Bé đáp (thì ra "hắn" có ý tứ ghê chứ lị!):

- Sao không, làm xong Bé sẽ giận tiếp. Bi giờ chỉ là "đình chiến" thôi nhé!

Cu Minh cười tủm tỉm có vẻ trêu chọc:

- Ghê thế cơ à.

Bé lặng im rót nước ra tách rồi nhè nhẹ mang lên. Tiếng Dì Sáu rõ to:

- Ối chào! Cháu Phương đấy hở, lâu ngày trông lớn và xinh ghê!

Ghê không! Bé lớn rồi chứ bộ, cứ bắt Bé nhỏ hoài sao! Bé quay đi, có tiếng Me:

- Năm nay, cô ấy 14 rồi đấy!

Thu reo lên:

- À! Thế thì bằng tuổi con, Phương ơi, mình bồ nhé!

- Ừ..., nhưng nếu có kẹo, bé được quyền ưu tiên ăn trước cơ!

Thấy cuộc "tiếp xúc thân mật" có thể làm cản trở ý định của Bé, Bé vội vã cáo từ:

- Thôi, xin phép Dì, xin phép Thu, Bé đi... ăn cơm nhé!

Dì Ba ngạc nhiên:

- Mới 6 giờ chiều mà Bé ăn cơm rồi à?

Bé không "biết trả lời sao" thì tiếng Me khúc khích sau lưng:

- Trưa tới giờ cô ấy cho bao tử "đình công" đấy.

Cả 2 người cùng cười. Bé tức ghê là! Thế rồi... đằng trước... bước! Bé trở về giường ngắm kỹ dung nhan tiều tụy của chai nước lọc đang vơi dần mà ức thầm. Lỗi tại Me cả nhé! Bé có muốn thế đâu! Giữa lúc "hòa bình" đang được "vãn hồi" thì Me lại cố tình "khiêu chiến". Mùi bò kho hâm nóng và mùi lạp xưởng ngào ngạt thoảng vào căn phòng, bụng Bé sôi đùng đùng át cả tiếng pháo nữa đấy, khổ thân Bé, phải "no bụng trong danh dự" mới chịu cơ. Bé lần tay xuống giường tìm quyển sách hình coi đỡ, tình cờ Bé chạm tay vào một bì thơ cưng cứng. Ngạc nhiên, Bé lôi lên xem. Thì ra là quyển "Bông hồng cài áo" mà chị Hạnh đã cho Bé hôm nào. Hôm đọc xong, Bé thương Me ghê là "Nếu anh còn Mẹ, anh sẽ được một hoa mầu hồng trên áo và sẽ tự hào là con Mẹ. Còn nếu anh mất Mẹ, anh sẽ được cài trên áo một bông hoa trắng..." (*) Đó là ý nghĩa của đóa hoa hồng trên áo mà cũng là câu Bé thuộc lòng. Thế thì Bé thử xem tình thương của Me có còn "cảm hóa" được Bé không nào: "Ý niệm về Mẹ thường không thể tách rời ý niệm về tình thương..." (*) Chỉ khi nào Mẹ đến, kéo chăn đắp lại ngực cho ta, đặt bàn tay lên trán nóng ta và than thở: "khổ chưa, con tôi", ta mới cảm thấy đầy đủ, ấm áp, thấm nhuần chất ngọt của tình Mẹ, ngọt thơm như chuối ba hương, dịu như xôi nếp mật và đậm đà lịm cả cổ họng như đường mía lau..." (*) Ôi chao! Bé đọc sao mà nghe thấm thía thế nầy, chiều đến giờ chắc Me phải nhọc lắm để sửa soạn ăn Tết, mứt nầy, trái cây nầy và buổi cơm chiều nữa. Thế mà Bé cứ mãi giận lên giận xuống, chắc Me phiền lắm mà không nói, tội nghiệp Me. Mà cũng tại Me cả, nếu Me không rầy Bé thì đâu đến nỗi... Ừ, mà Me "bảo" thế có gì là nặng đâu, đúng đấy chứ, chắc Me chỉ dọa cho Bé chăm học thôi, chả thế mà cứ mỗi lần đọc bài Bé được đăng trên báo, Me lại tròn mắt khen "Con Me giỏi thế nầy?" Sao Bé lại giận Me được nhỉ? Bé thật có tội!

- Minh ơi, xuống ăn cơm con, ăn cho no nhé!

Chắc khách về rồi và Me sửa soạn ăn cơm chiều. Me kêu cu Minh đấy, sao lại không kêu Bé, Me "bỏ rơi" Bé thật à, hồi chiều chính mắt Bé thấy Me cười thật tươi mà... Thôi, Bé chả cần, Bé không cần Me một khi Me không còn thương Bé. Mắt Bé mờ đi sau màn lệ, bàn tay Bé vơ vội quyển sách: "Chiều nay khi đi học về, hoặc đi làm việc ở sở về, em hãy vào phòng Mẹ với một nụ cười thầm lặng và thực bền. Em sẽ ngồi xuống bên Mẹ. Sẽ bắt Mẹ dừng kim chỉ mà đừng nói năng chi. Rồi em sẽ nhìn Mẹ thật lâu, thật kỹ để trông thấy Mẹ, để biết rằng Mẹ đang sống và ngồi bên em. Cầm tay Mẹ, em sẽ hỏi một câu ngắn làm Mẹ chú ý. Em hỏi: "Mẹ ơi, Mẹ có biết không?" Mẹ sẽ hơi ngạc nhiên và sẽ hỏi em, vừa hỏi vừa cười: "Biết gì?" - Vẫn nhìn vào mặt Mẹ, vẫn giữ nụ cười trầm lặng và bền, em sẽ nói: "Mẹ có biết là con thương Mẹ không?" Câu hỏi không cần được trả lời. Cho dù người lớn ba bốn mươi tuổi, người cũng có thể hỏi Mẹ một câu như thế, bởi vì người là con của Mẹ..." (*) Một sự thúc đẩy lạ lùng bắt Bé bước xuống giường chạy lại Me xin lỗi, nhưng "tự ái" chỉ cho Bé bước chân ra đến ngưỡng cửa rồi dừng lại. Không hiểu là lần thứ mấy, Bé trở lại giường và thở dài.
 
- Minh ơi! Con ủi đồ mới chưa, để sẵn cả đấy, Giao thừa Me với con cùng đi lễ nhé!
 
- Dạ... con đi chơi một chút nha Me!
 
- Mà nhớ về ngủ sớm nghe, còn đón Giao thừa nữa Minh ạ!
 
Trời ơi! Chóng quá, gần đến Giao thừa rồi à? Sao Me không gọi Bé, bảo Bé ủi đồ mới và đón Giao thừa. Bì đỏ tiền lì xì Bé bỏ cho ai? Chắc cu Minh sẽ lấy hết, Bé tủi thân quá! Gió hây hây lùa từ ngoài vào vang vọng những tiếng pháo giật nẩy mình...
 
*

Khi tiếng thở của Me và cu Minh thật đều, Bé se sẽ tìm dép bước xuống giường. Bụng Bé đói cồn cào. "Phải kiếm cái gì ăn mới được!" Bé nhủ thế và lần bước ra tủ lưới sau bếp. vị trí "đóng quân" của thức ăn đấy! Trời thực tối, đêm 30 mà lị! Tìm mãi một lúc Bé mới tìm được nút bấm đèn nhà tắm. Một tiếng tách khẽ vang lên một lượt với luồng ánh sáng dìu dịu hắt ra ngoài. Me sẽ không biết đâu vì đèn nhà bếp không được Bé cho phép cháy. Bi giờ thì thám thính cái tủ nào? Ơ... hay! Sao lạ thế nầy, không có một thức gì cả, hoặc là chúng rủ nhau trơi trò "trốn kiếm" cả rồi, hay là Me không có cất đồ ăn ở đây. Thế thì Me cất đồ ăn đâu nhỉ? Rõ ràng Bé thấy nhiều lắm mà: Mứt hạt sen tròn trịa thơm phức, mứt bí ngọt lịm, mứt mãng cầu đục như sữa và gói giấy kiếng trông phát thèm! Và Bé nhơ nhớ cái mùi bò kho "nồng nàn" hồi chiều ghê là, nhất là cái quả hạt dưa cắn nghe dòn tanh tách. Sự "tiết tâm linh" của Bé lại xuất hiện rồi mà khổ quá đi thôi, nhà bếp chỉ còn mấy đòn bánh tét treo lủng lẳng, to thế ai mà dám ăn! Me ác ghê thế, chắc là ở nhà trên, đi tìm là có chứ gì... Mạnh dạn tắt đèn, Bé dấn bước ra phía trước. Ở đây tương đối sáng hơn tí xíu nhờ ánh nến trên bàn thờ. "Bàn thờ". Ái chà! Bé dáo dác nhìn quanh. Đây rồi, mấy chùm nho đỏ mọng với mấy trái cam, quýt chễm chệ bên bức chân dung của Ba. Sao... Tết mà Me cho Ba ăn trái cây không thế nầy? Thế mà hơn... vì Bé không được ăn gì hết... Tội nghiệp Ba quá! Chắc Ba thèm ăn cơm lắm (như Bé đang thèm vậy), Bé cũng ăn trái cây như Ba đây, vì Me không cho Bé ăn... Ba ơi! Mắt Bé lại hoa lên, Bé với tay rứt một trái nho, chết! Tiếng gì lịch kịch ở dưới thế, dường như cái bàn thờ sắp sửa chuyển động vậy. Bé run lên, không lẽ... có tiếng rít thật lớn dưới bàn thờ, tiếng công cốc gõ vào tủ, mắt Bé nhòe đi, tay Bé chới với bám vào bàn, tim đập thật mạnh, hình Ba to dần trước mắt Bé. Bé chết sững. Bé muốn bước đi mà sao chân Bé cứng đanh thế nầy? Bé ú ớ hét lên một tiếng rồi ngã xuống trong lúc mặt đất dường như đảo lộn đi mấy vòng:

- Ma! Me ơi...

Tiếng chân Me vội vã chạy ra lẫn với tiếng cu Minh ngơ ngác:

- Gì? Gì? Gì thế Me?

Đèn được bật sáng lên. Đang tái, mặt Me hồng dần rồi Me cười ngất:

- Ơ kìa! Bé hay chưa. Ma gì mà ma! Chắc cô Bé giận đã rồi đói và sợ đói suốt năm nên đi kiếm đồ ăn rồi gặp... ma chứ gì?

Sự hãi hùng còn vây quanh, Bé loạng choạng đứng dậy. Me đỡ Bé, vỗ về:

- Chuột đấy! Tội nghiệp con tôi... Thôi xuống đây, Mẹ con mình ăn cơm. Hồi chiều Me cũng chưa ăn. Vắng Bé ăn thế nào được. Ba Mẹ con mình sẽ đón Giao thừa, áo đầm mới của Bé, Me ủi cả rồi đấy, thôi lau nước mắt đi nào, không sợ "nhè" suốt năm sao!

Trời ơi! Me tốt quá... Bé không ngờ... Tiếng cu Minh vang lên khoái trá:

- Ma! Me ơi...

Bé lườm cu Minh một cái, nhưng không còn giận thằng bé ấy nữa, vì Bé đã có Me rồi cơ và vì "Bé đang được cài trên áo một đóa hoa mầu hồng, một mầu hồng diễm tuyệt và vĩnh cửu trong ước mơ của Bé...


XUÂN 69          
Linh Hương        
(Nhóm Thương Linh)  
 _____________
(*) Trích trong quyển Bông hồng cài áo của Nhất Hạnh.


(Trích từ tạp chí Tuổi Hoa Xuân Kỷ Dậu, 1969)


Chủ Nhật, 1 tháng 2, 2026

MÔI HỒNG - Đỗ thị Hồng Liên

 

và bé có một mùa xuân rất ngọt
giữa vườn xưa chim hót, tiếng bao dung
đến từ mây nũng nịu chiếc khăn hồng
đến từ gió những niềm vui bỗng ngợp

là bóng mát che dùm đôi vai nhỏ
nắng hiền hòa âu yếm dưới gót chân
ngày tháng đó cũng tưởng chừng rất mới
hoa vàng bay quanh bé đẹp vô cùng

mai chim về có mang theo áo mới
mùa xuân đi theo những bước ngập ngừng
tháng giêng ơi, nở hoa theo khắp lối
để bé cười, và mộng rất bâng khuâng

                                         ĐỖ THỊ HỒNG LIÊN

(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa Xuân Giáp Dần, 1974)



Thứ Bảy, 31 tháng 1, 2026

TÌNH BẠN - Nguyên Thu

 


Thu là một cô bé ngoan, học giỏi nên mọi người ai cũng thương hết, cô bé thật đa cảm mặc dù đôi lúc Thu cũng nổi nóng lên, khi cô bé nóng lên thì khỏi nói, cô bé làm bất cứ cái gì mà cô bé muốn bất kể phải trái, đó thật là một tính xấu mà ba mẹ cô bé vẫn thường khuyên Thu nên bỏ. Mà Thu biết phục thiện lại can đảm nữa, vì vậy mà tính xấu của cô bé bớt đi được phần nào.
 
- Ê, Thu.
 
Thu đang xem lại bài chợt nghe tiếng bạn, cô bé giật mình ngó lên:
 
- Gì đó, Dung?
 
- Thu thấy con nhỏ mới về không? Nhỏ ấy hách ghê đi.
 
- Đúng rồi, hai tháng nay nhỏ hạng nhất đấy, mặt cứ kênh kênh hoài.
 
- Mà cô bảo nhỏ ấy có hiếu lắm, chả biết hiếu chỗ nào.
 
- Ối, cái thứ làm bộ đó mà!
 
Thu hứng chí nói thêm:
 
- Bữa nào tụi mình kiếm cách phá nó cho bõ ghét.
 
Trong khi Thu và Dung đang nói xấu về Kim thì Kim vẫn đang chăm chú nhìn vào vở, cô bé không hay gì. Năm rồi Kim học ở trường quận, nhưng vì ba cô bé đổi về làm ở đây nên cô bé cũng phải chuyển trường. Kim thấy nhớ bạn cũ ghê đi nhưng hình như cô bé không dám tỏ ý buồn để cha mẹ phiền lòng. Kim lại chăm học và thông minh nên tháng nào cũng đứng nhất, giựt ngôi "vô địch" của Thu, chỉ vì vậy mà Thu và các bạn không mến Kim, thật tội nghiệp cho Kim, cô bé hiền lắm.
 
Cô giáo từ văn phòng về, tay cầm một xấp phiếu điểm, đã 30 tây rồi còn gì. Cô phát cho mỗi toán trưởng để cộng điểm cho toán mình như thường lệ. Thu cũng được cô giáo cho cộng điểm, cô bé là toán trưởng mà.
 
- À, cô bé này hạng nhất nữa.
 
Thu nói khẽ với Dung, hai đứa có vẻ không bằng lòng.
 
- Thu ơi, Dung có cách này hay lắm.
 
Thu nghiêng người về phía Dung.
 
- Này hé... như thế này... đó... được hông?
 
- Được, được lắm, diệu kế...
 
*
 
Hôm nay Kim có vẻ buồn quá, cô bé không biết nói thế nào với ba mẹ đây, cô bé hạng 15 lận. Hồi nãy lúc phát bảng danh dự cho Thu cô giáo nói:
 
- Tháng này Thu lên hạng, mấy em cho Thu tràng pháo tay nhé. 

Rồi cô quay qua Kim:
 
- Kim sụt hạng quá, tháng sau cố gắng lên nhé!
 
Kim cúi đầu, nước mắt cứ chực ứa ra. Kim cũng không hiểu tại sao mình lại sụt hạng, tuần nào cô bé cũng thuộc bài cả mà. Thu chợt nhìn thấy Kim, mắt Kim ướt ướt, bỗng nhiên bao vui mừng chiến thắng tiêu tan đi hết, cô gé hối hận đã lỡ hại bạn, hạng nhất đâu có nghĩa lý gì. Chỉ là gian lận. Thu thầm nghĩ. Cuối cùng một quyết định lóe lên. Thu bước lên bàn cô giữa sự ngạc nhiên của các bạn và cả cô giáo nữa.
 
- Chuyện gì đấy, Thu?
 
- Thưa cô, tha lỗi cho con.
 
- ...
 
- Con cố tình ghi điểm của Kim sai đi.
 
- Sao?
 
- Thưa cô, Kim 10 điểm trong sổ, con chép ra phiếu điểm có 5 điểm hà.
 
- Kỳ vậy Thu?
 
Cô nói với Kim:
 
- Kim về lấy phiếu điểm cho cô xem.
 
- Dạ.
 
...
 
- À, đúng là sai thật rồi. Thu không thành thật với mình, với cô và với bạn đó nhé.
 
- Thưa cô, tại vì Kim hơn con hoài, con ức.
 
- Nếu thế thì cố gắng hơn bạn bằng sức mình, chứ không phải như kiểu gian đó.
 
- Con xin lỗi cô.
 
Cô nghiêm giọng:
 
- Lần đầu cô không phạt điểm hạnh kiểm nhưng Thu phải quì trong góc lớp kia để làm gương.
 
Thu lủi thủi đi, định quì xuốn. Nhưng Dung bỗng rụt rè đứng dậy:
 
- Thưa cô, lỗi đó do con nhiều hơn.
 
Cô tròn mắt:
 
- Sao lại tại Dung?
 
- Dạ, con bày cho Thu làm.
 
- À, cô hiểu rồi, các con còn nhỏ, hiếu thắng, đã ganh tị với bạn mà tìm cách hại bạn, các con làm như vậy là xấu đó. Nhưng thôi, dù sao các con cũng biết nhận lỗi rồi thì cô cũng tha cho cả Thu lẫn Dung đấy. Nhưng mà Thu và Dung phải xin lỗi Kim nhá! Tháng này cô phải làm phiếu điểm lại mới được.
 
Thu ngước mắt nhìn cô, tỏ ý biết ơn, cô bé vui mừng cầm tay Kim:
 
- Kim tha lỗi cho Thu nhá, tụi mình bồ nghe Kim.
 
Dung cũng lí nhí cám ơn cô.
 
Ánh nắng vừa lên rực rỡ như soi sáng tâm hồn của những đứa học trò biết thương nhau. Kim như ngụp lặn trong bể hạnh phúc, cô bé đã có bạn mà lại là những đứa bạn tốt nữa...
 
 
NGUYÊN THU      
 
(Trích từ tạp chí Tuổi Hoa Tết Ất Mão, 1975)