GỞI VỀ TUỔI ẤU THỜI - Văn

Thuyền chở chuyên vạt nắng sắp về trời
Mẹ lơi mái chèo, gió đã lên khơi
Bàn tay sóng đẩy đưa tung ngọn nước,
Rơi rớt mặn mà, áo mẹ mồ hôi...

Xuôi qua dòng sâu bằng buổi nhọc nhằn
Bè rau muống xanh đổi lấy miếng ăn
Tảo tần vất vả mẹ mong con lớn
Xanh thêm tuổi trời trong vóc thơ măng

Liệu đến khi con tập nói mở lòng
Mẹ nghỉ đôi giờ dạy đọc cho thông
Nhìn con chúm chím nhẹ lời kêu mẹ
Rạng rỡ làm sao trăm đóa môi hồng.

Rồi mốt rồi mai ấu thời mây bay
Mẹ tuổi già nua như nắng cuối ngày
Thuyền chở rau xanh đưa về bến lạ
Chở cả cuộc đời mẹ sống cho ai...

                                                        VĂN

(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 128, ra ngày 1-5-1973)

Nguồn : https://tuoihoandmore.blogspot.com

BỌT BÓNG VỠ - Văn

Có những con đường đẫm ướt. Những con đường nằm lạc loài trong phố lắng nghe nỗi buồn như cơn mưa tuôn hoài bất tận. Mưa tháng tám não nề. Cả khối không gian chắc cũng đắm mình trong nước. Nước nghiêng nghiêng đổ dài xuống, nước thẳng đứng trút mạnh bạo. Em gọi hoài tên em mà không nghe chi. Gió mùa thu đẩy đưa đám mưa bụi lấm tấm chạy dài trên đường, vướng nhấp nhánh những cây phượng bây giờ trơ khô không lá, loanh quanh khi sà xuống đám cỏ may mướt nước, hoặc thoảng, phả vào em, một cách dịu mát ; cho em nẩy sinh ra ý nghĩ là đang ở trên vùng cao nguyên mù sương. Nhưng rồi mưa tạt quá nhiều, cảm giác dịu mát đi dần vào hư vô và lạnh lẽo bắt đầu xâm nhập vào khoảng thời gian mù mờ này. Chết chưa! Trời sắp tối mà mưa chẳng thấy bớt, thế thì làm sao bây giờ? Nghĩ buồn ghê. Buổi trưa, sắp đi học me bảo mang áo mưa, em bướng bỉnh không chịu nhìn đến áo chứ đừng nói đến mang. Me chắc giận nên nói:

- Con hư đấy, chiều về ướt cả cho xem... đã bảo mà không nghe...

Lúc ấy sao em chẳng sợ me giận mình mà còn làm nũng bá cổ me:

- Me ơi, chiều nay me đừng đi rước nghe me, để con về với tụi bạn.

Me lặng lẽ vuốt tóc em không nói chi.

Bây giờ mới biết: "Cá không ăn muối cá ươn. Con cãi cha mẹ giữa đường mắc mưa". Em lập cập nép sát vào hiên. Ngoài ấy, dãy phố lên đèn, những ngọn đèn mờ ảo chập chờn soi qua từng giọt mưa rơi rơi theo nhịp điệu nhanh nhanh. Cái cặp da bề lưng đã nhẹp nhẹp nước. Tay em sờ vào tóc cũng ẩm lạnh hơi thu. Em không thích đám sương mưa nữa mà chúng cứ quỷ quái ùa vào mặt mũi em gây lên cảm giác lành lạnh làm sao! Hờ... lũ bạn em chúng đã về nhà hết rồi, chắc chắn chúng chẳng nhớ đến con bạn chúng đâu. Phải mà! Khi may mắn người ta chỉ nghĩ đến việc tận tình sống thật với không khí đượm vui chớ lo vẩn vơ chuyện khác làm gì. Như con Liên, con bạn thân nhất của em cũng đành đoạn bỏ em cô đơn ở đây. Nó có áo mưa nên lúc hạt nhỏ hạt to vừa rủ xuống đã vội mặc vào rồi chạy nhanh đi không kịp nghe em gọi lại. Tức ghê đi! Nước mưa hay lệ nhạt nhòa trên mi, âm ấm nhỏ xuống bờ môi tẻ lạnh và như nứt ra. Em thút thít ngóng con đường vắng tanh lách tách tiếng mưa. Và kìa, trước mắt em, trong vũng nước đọng nổi từng bong bóng. Mấy chiếc bóng xoay quanh ý nghĩ em hướng về ngày xưa...

Hồi còn tuổi nhỏ, mỗi lần mưa xuống giọt dài tạo thành những chiếc bong bóng để em vớt lên tay, chưa kịp ngắm rõ thì chúng đã vỡ tan rồi. Một lời nói của me lúc ấy còn phảng phất bên tai em, in như là:

- Con me đừng buồn, con me phải vui lên để cái buồn bị tan vỡ như những chiếc bong bóng mong manh kia...

Em còn nhớ nữa. Nhớ nhiều những buổi trời trưa mát, tung tăng chạy tắm mưa với bạn, vốc nước tung tóe vào nhau, đuổi bắt nhau để lâu lâu trợt ngã bắn nước ầm ầm. Hoặc  xếp giấy thả thuyền trên con sông "thiên tạo" bất đắc dĩ. Thuyền chòng chành, có khi vào nước ăm ắp mà không chìm vì dòng sông cạn đáy quá. Hoặc lúc đã tạnh mưa rồi, em giả bộ ngây thơ gọi mấy con bạn ra gốc cây nhãn chỉ cho chúng xem hoa nhãn vàng tươi như những vì sao đính trên cành lá, rồi bất thình lình rung cây và nhảy ra xa đứng cười nhìn lũ bạn ướt nước mưa còn đọng trên lá, trên thân cây. Và...

Mưa vẫn mưa mãi. Em nghĩ trời phạt mình không nghe lời me đây mà. Nếu quả như vậy, em xin em xin... nhận lỗi của em để trời tạnh mưa, để em trở về ấp hương yêu trong vòng tay me, nghe me ru ngọt ru ngào tiếng hát êm đềm với bài hát, những bài ca dao đậm đà tình thương me và, thương quê hương đất nước. Em khe khẽ gọi me trong niềm hối hận đột nhiên trào đến. Em nhớ về me, giờ này chắc đang mỏi mắt chờ em. Dáng me gầy gầy thế này, tóc me dài dài như cành phượng rủ xuống đấy. Me hay tựa bên hiên để hong tóc cho khô sau khi gội. Nắng chiều nhẹ nhàng, lướt thướt trên màu đen của tóc – me hong tóc buổi chiều vì me vẫn bảo em buổi trưa nắng gay lắm – và tay em vuốt ve những sợi tóc mềm thật là mềm. Trong những khi hong tóc ấy, me còn kể em nghe những chuyện em thích là thích, những chuyện lúc vào trường em diễn tả cho chúng bạn nghe, chúng vẫn khen em thuộc, em biết nhiều chuyện quá. Em biết me em còn trẻ lắm. Me đẹp giống như cô tiên trên trời tuy me không thướt tha quá đỗi. Me lại có giọng nói thật êm, dìu dịu và ngọt ngào nữa. Trời ơi! Em ngờ me còn giận em, me sẽ không hôn lên môi lên mắt như thường lệ nữa. Em mong mưa bớt lại đi ; em xin mây đừng sa lầy ở đây nữa. Em van gió hãy đưa mây viễn du những miền xa để không còn mưa, để bong bóng vỡ tan hết như cơn giận của me cũng không còn.

Mà, tất cả vẫn lạnh lẽo nhạt màu sáng ngoài kia. Làm sao bây giờ hở? Có ai hiểu dùm em trong phút độc thoại này đây. À! Hay là mình chạy về nhà mặc cho mưa? Chết!... ướt hết áo thôi, chờ chi nữa? Trời tối rồi. Em mím môi. Thôi đành chịu ướt vậy, bớt mưa chút rồi đó. Mình chạy, giã biệt mái hiên buồn ướt này, giã từ vũng nước đọng bọt bóng mây.

Em chạy chầm chậm ven đường. Mưa đuổi theo em, áo quần và phần tóc đã ướt. Lạnh quá! Chiếc cặp em ôm sát vào trước ngực, em không muốn ướt tập, không muốn nhòe màu mực tím, và cũng không muốn tập Tuổi Hoa vừa mua bị thấm nước. Vừa run rẩy, em vừa đưa tay gạt bớt nước trên mặt và vén làn tóc sũng nước lòa xòa một cách khó chịu trên mắt em. Đường trơn rồi đến đường lồi lõm đầy bùn đỏ. Còn một khoảng nữa là đến nhà. Một cơn gió lạnh buốt lật tung lên tà áo em, lồng lộng vào làn da tái. Nhà em kia rồi, đèn đã thấy trước mắt tuy ánh sáng bị giậu rào khuất bớt. Em nhảy nhanh lên bậc cửa, suýt té. Nỗi nao nao và cảm giác ấm cúng đùn lên thật mau trong em. Em thấy bớt lạnh lúc chạm phải tia nhìn của me. Me đem nụ cười đặt lên môi hồng để nhìn khuôn mặt nước còn rỉ giọt của em. Và me nói mà em nghe như là tiếng thủy tinh chạm vào nhau. Me trách yêu:

- Cho đáng cái con bé không chịu nghe lời me. Xem kìa quần áo của cô thật đẹp đấy!

Em chạy lại gương và trông thấy ở đó nét mặt mình thật ngượng, bộ quần áo lốm đốm từng cánh hoa bùn. Nước làm đỏ ối cả một nửa vạt áo. Một khuôn mặt hiền và một khuôn mặt ảm đạm hiển hiện trong gương. Giọng me rót vào tai:

- Thôi con đi thay đồ nhanh lên. Kẻo bị cảm thì khổ!

Không nhìn vào gương nữa, em xoay người ngước mắt nhìn me. Giây phút này, thời gian như chậm đi hẳn. Me yêu ơi, em kêu lên như thế và ôm chầm bàn tay me. Tay em bớt giá lạnh. Tình yêu thương đậm đà từ ngõ tim me qua tay em, cho em rạt rào đón nhận. Từ đây, phải, từ đây em sẽ nhìn mãi màu mắt me, màu ấm áp có mãnh lực không cho em ãi lời me.

Me dìu em ra sau nhà. Mưa vẫn lang thang bay hoài trong vùng trời mây mù xám. Em nhìn vũng nước ngâm lạnh bụi cỏ xanh. Ở đó, bong bóng nổi hoài và vỡ cũng mau. Me nhìn em cười nhè nhẹ. Trong phút vu vơ, em nghe tiếng nói thoảng nhẹ tựa hơi mưa bên tai em, và hình như cả me nữa:

- Bọt bóng vỡ rồi!...

VĂN         

(mùa mưa ngâu)

(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 118, ra ngày 15-11-1969)

Nguồn : https://tuoihoandmore.blogspot.com

KHAI Ý - Văn

Thằng Vân lại thăm mình hồi nãy. Đang sửa bài toán khó cho bọn trẻ thì nó bước vào, ngơ ngác trước cửa lớp một lúc vì mình đứng khuất bên bảng. Học trò nói có khách hỏi thăm kìa thầy ơi, mình bước ra thì nó giật mình lùi lại chút rồi bỗng nhảy tới ôm lấy vai mình mà gọi:

- Thầy đây hở, trời ơi… !

Mình sửng sốt. Người thanh niên lạ hoắc này gọi mình bằng thầy là nghĩa lý gì? Anh ta đâu phải là trẻ nít như thằng Nhân, thằng Vượng ngồi ngoan ngoãn trong kia đâu, đâu phải là học trò lớp nhất của ngôi trường cổ kính này? Trông dáng anh ta cũng không là dân ngụ trong xóm nữa. Mình đánh tiếng: - Anh là ai thế?

Người thanh niên ngó mình, nói:

- Để con dìu thầy vào ngồi. Thầy già quá đi, hèn gì không nhớ con. Con là thằng Vân ưa nghịch phá học lớp nhì năm xửa năm xưa ở phòng này nè. Thầy nhớ lại coi.

Mình ngẩng nhìn kỹ. À, à có vài nét phảng phất giống đứa học trò cưng của mình hồi đó. Vậy là Vân đó sao? Người thanh niên mỉm cười, gật đầu. Nụ cười thiệt hệt như ngày trước. Nụ cười do đó mình mới dám chắc đứa học trò cũ của mình đang đứng trước mặt mình đây. Mình thảy viên phấn lên bàn, run run nắm lấy bàn tay rắn chắc của Vân. Và sao tự nhiên nước mắt lùa ra khỏi đôi mắt hấp hem, lăn ấm áp trên má.

Vân hoảng hốt xiết tay mình:

- Thầy! Thầy! Sao thầy khóc? Con làm thầy buồn hả thầy?

Mình vẫn giữ tay nó, tay kia quệt nước mắt, gắng gượng nở trên môi nụ cười trấn an:

- Không đâu! Thầy không có buồn gì hết. Thầy thấy hơi cảm động thôi. Con đừng ngại.

Mình quay xuống lớp bảo:

- Nè Vượng, con cho mấy em con thu xếp tập vở đi về nhà. Bữa nay thầy cho các con về sớm. Bài toán đố mai mốt thầy giải tiếp.

Thằng Vượng dạ lớn rồi làm y lời. Những bước chân bọn trẻ sau đó ngập ngừng ở thềm cửa. “Thưa thầy con đi về” thì được mà không biết chào ông khách ra sao. Mới lúc đó, chúng thấy khách xưng con với thày kia mà. Chả lẽ chỉ gật đầu sơ, coi kỳ quá. Mình biết ý nên nói người này là học trò cũ của thầy mười mấy năm về trước chứ không xa lạ gì.

Thằng Vượng với thằng Nhân chào “Kính anh” và bước đi. Tụi trẻ cũng bắt chước chào theo, tản mác liền. nhưng mình hiểu chúng sẽ bàn bạc dữ lắm trên đường về. Tâm lý trẻ con vẫn thích tò mò, hiếu kỳ.

Vân nhìn theo cho đến lúc đứa cuối cùng thấp mất phía bên kia cầu đá cao, quay lại hỏi:

- Sao thầy cho mấy em về chi vậy?

- Ờ, thầy cho về để nói chuyện nhiều cùng con. Xa cách dữ đa.

Mình thấy Vân lạ thật. Cao lớn là lẽ tất nhiên và nom khỏe mạnh, vững chãi. Có điều nó hơi đen, nụ cười toe toét không thành tiếng tựa như thuở nào.

- Bây giờ con ra sao, có vợ con chưa?

Mình hỏi để mà hỏi chứ dư biết đối với bản tính dè dặt, hơi nhút nhát của nó, có được một hai bạn trai thân là điều hãn hữu, nói chi tới bạn gái. Quả thật, Vân nhe răng cười đáp:

- Con chưa có bạn đâu thầy, cũng chưa có sự nghiệp gì hết. Con được bổ về dạy ở đây thôi.

Mình ngỡ ngàng. Nói vậy Vân làm thầy giáo hả? Ờ, con theo nghiệp của thầy cũng hay chứ. Thế hệ trẻ nhỏ chịu sự chăn dắt, dạy dỗ nơi mình đã trưởng thành, đâu còn bé bỏng hoài. Có thể, tuổi cỡ thằng Nhân, thằng Vượng là con em những đứa đã học với mình một niên khóa hồi nào. Nghĩ mình lẩn thẩn ghê. Già bạc đầu, con cháu đầy đàn, nhiều khi lại cứ tự dối rằng sức lực còn mạnh mẽ, sinh tồn, chưa hao mòn chi đâu. Để cuộc sống bớt lận đận, để vui vẻ đôi chút. Nhưng mà… ! Thời gian chóng vánh quá. Dù rằng con lạch nhỏ xuôi dòng nước bên hàng rào kia không thấy thay đổi. Đó là mạch sống của vùng này, là đường thông thương giữa con sông cái ngoài xa kia với miền đất có vẻ cằn khô nằm hút bên trong. Ngày hai buổi và suốt mười mấy năm trôi qua, xuồng tam bản hay những khúc gỗ bè vẫn lướt đi , dân vớt củi vẫn đeo theo nạy từng mảnh vỏ xơ ra đem về làm củi. Hoặc cây bàng trước trường lá vàng cứ rụng theo cánh gió vào cuối thu là lúc trường khai giảng niên học mới. Có lạ chi đâu.

Mình thở dài. Thằng Vân bảo nhìn trường không thấy quen thuộc nhiều là sao? Nó xa rời chốn cũ cả thời gian đằng đẵng nên quên béng chăng? Chắc không đúng. Anh trưởng ty hồi tại chức lâu lắc rồi – có ghé thanh tra mấy lần, bây giờ cáo quan xuống thăm mình có nói: “Thấy anh lụm khụm hoài. Trường với anh hết cả “mới mẻ”?”

Vân ơi, rốt cuộc thầy trò mình tái ngộ quá bất ngờ. Thử nhớ lại hồi con còn bé xem. Con chút xíu, ngồi ở bàn này chứ đâu. Ừ! Cái bàn đầu dãy giữa. Ngồi chung với hai chị em con Thảnh, con Thơi đó. Con học giỏi lắm, ganh đua với hai nhỏ bạn từng bậc hạng trong lớp. Nhưng thầy chẳng hiểu tính con rụt rè mà hay nghịch ngầm quá. Bạn bè sợ con luôn. Sợ trong sự thương mến, chẳng chút ganh ghét. Mà thầy tuy cưng yêu con, cũng đánh con như thường. Thầy như thấy rõ lại cảnh con nằm dài dưới đất, mắt len lén nhìn lên hai cô bạn lúc đó mặt tái mét vì lo cho con. Con mỉm cười tỏ vẻ không ngán đòn nên thày giận ghê, đánh con mạnh tay không kịp suy nghĩ đến nỗi con bật khóc nức nở. Nhờ vậy, về sau con mới chăm chỉ hơn đấy.

Mình đứng dậy dắt Vân lên văn phòng. Đoạn hành lang ngắn thật so với kỷ niệm tuy còn mơ hồ đôi chút, song khá dài. Mình nhớ rất đầy đủ, để thỉnh thoảng lôi nó ra khỏi ngăn kéo trí óc ôn lại cho xao động ít nhiều cuộc đời già vốn làm tình cảm bồi hồi, nhung nhớ khá giảm sút.

Cũng như ông hiệu trưởng, cũng như cô giáo trẻ, với Vân thì công việc giáo huấn có lẽ sẽ tươi mát, ý vị; ngôi trường nhờ đó mà êm đềm, dịu uyển, mất dần nét nặng nề, già dặn độ trước. Mình hay bạn đồng niên một ngày nào vơi đi niềm lo lắng tới tương lai lớp trẻ hậu sinh, một ngày nào đó sẽ chậm rãi ngồi nhơi lại quá khứ, sung sướng và thảnh thơi hưởng tuổi thọ.

Lời nhắn nhủ dành cho Vân, cho lứa tuổi đã trưởng thành, mình nói với nó rằng:

- Con chọn lấy nghiệp làm thầy là đã chấp nhận sự hy sinh cho thế hệ sau, đào luyện lớp trẻ mai hậu dần dà trưởng thành với một ý thức chín chắn về tương lai. Thế nên thầy mong con kiên nhẫn với tất cả, lấy những buồn vui ở nghề nghiệp làm sợi dây kết chặt, đừng để bồng bột của tuổi trẻ dời đổi vị trí thân thiết sẵn có của tình thầy trò. 

* 

Tôi gặp lại thầy tôi trong hoàn cảnh thật bất ngờ. Mười mấy năm xa cách đã làm phai lạt đi màu xanh tô trên tuổi học trò của tôi. Mười mấy năm biến đổi “thằng nhỏ Vân” thành “thầy giáo Vân” và ấu thơ của nó trở thành kỷ niệm. Mớ kỷ niệm còn non, còn mới quá.

Tôi đã đứng trên dốc cao của nhịp cầu đá, nhìn nó, nhìn chung quanh trong khi nước mắt ràn rụa. Thuở thơ ấu, nhịp cầu vẫn y như thế này, hàng lan can vuông vức từng ô trống thường đe dọa tôi mỗi khi tôi tựa vào. Tôi sợ thình lình bị lọt qua chỗ trống, rơi tõm xuống nước. Ngày mấy mươi bận, tôi đã qua lại liền liền nhịp cầu để đến trường hoặc đến vựa lá chầm tít nơi kia là chỗ tôi ưa ngồi lơ mơ, vừa ngửi mùi lá lợp nhà ngai ngái vừa phóng mắt nhìn quanh quẩn. Tắp theo bờ sông, con đường chạy vòng vo giữa cái rượi mát từ các tàn cây cao ven lề tỏa xuống. Tận cùng, đường dừng trước ngôi đình thần nghiêm vắng.

Ừ nhỉ! Tôi nhớ tôi hay phá khuấy tụi bạn tại nơi này lắm. Tính tôi ưa trầm mặc, nhưng cứ thích đùa nghịch thầm lén, riết rồi tụi bạn chạy mặt tôi luôn. Nhất là Thảnh, Thơi hai cô bạn gái cùng ngồi chung bàn đầu.

Và hình như có một lần, Thảnh, Thơi cùng cả bọn kéo vào đình rủ tôi mở cuộc vui. Tôi từ chối, lảng sang chỗ khác nằm ngửa trông trời xanh. Buổi trưa ấy mây trắng thật nhiều giăng phía trên cành đa cao vút. Tôi đã định ngủ một giấc cho khỏe song tiếng cười đùa chọc vô tai tôi hoài.

Chúng nó chơi giỡn không kể đến ai với ai. May mà ông từ hôm nay đi vắng chứ có ông thì chúng nó phải biết. Chạy vắt giò lên cổ! Tôi chợt nhìn thấy đống guốc dép bỏ ngổn ngang, nên nghĩ ra một kế chọc chúng chơi. Và thi hành xong xuôi, tôi nhẹ nhàng đi tuốt vào bảo điện, lăn xuống gạch mát ngủ ngon lành.

Kết quả sau đó là tụi Thảnh, Thơi mếu máo chạy tìm khắp nơi, rốt cuộc cũng không thấy nên xúm lại năn nỉ tôi. Tôi bảo là chẳng rõ, nãy giờ ngủ chứ không có thức. Và một lát, mới giả vờ ái ngại chỉ giùm chỗ của “thằng nào” tôi thấy nó lui cui cất chi đó. Bọn nó vội vã tìm đến, và từng thằng một leo lên nhánh đa có máng đồ giấu. Rồi đứa nào cũng xuýt xoa nhảy vội xuống. Kiến vàng cắn đau khỏi chê!

Tôi thở dài. Còn hình dung nào rõ ràng hơn hai ánh mắt khẩn cầu của cô bạn nhỏ hồi ấy. Bọn trẻ vô tâm, bỏ về ngay, còn lại hai chị em Thảnh, Thơi đứng nhìn tôi, nhìn cây đa. Đôi guốc vông của Thảnh tòn teng trên nhánh lá đầy kiến vàng làm nhỏ bạn muốn khóc. Giọt nước mắt ấm ức sắp sửa rướm trên mi cô bé khiến tôi leo nhanh lên cây lấy đôi guốc xuống. Thảnh vừa phủi nhanh mấy con kiến trên áo tôi, vừa cám ơn luôn miệng.

“Cám ơn trò Vân, trò tốt ghê đi ấy!”.

Câu nói cách đây bao nhiêu ngày tháng, giờ tôi tưởng như mồn một bên tai. Âm thanh tiếng “đi ấy” đậm đà dễ thương biết chừng nào.

Tôi lần xuống dốc bên kia. Ngôi trường trông lạ quá. Mái ngói đỏ sậm thành màu nâu ảm đạm. Hàng rào bông bụt cũng đã biến mất, thay vào đó là bức tường vôi tróc từng mảng. Trường đã vậy, không biết thầy tôi ra sao?

Tôi nôn nao bước qua cổng. Và tôi đã gặp thầy. Tôi đã nhận ra người thầy lụm khụm, già nua, thời gian điểm tô mái tóc thật bạc, tựa hồ bụi phấn trắng suốt mười mấy năm qua đã đánh đổi màu đen của tóc đi. Thày còn già cả tinh thần nữa. Thầy chẳng nhận ra tôi, đứa học trò cưng của thầy ngày đó hễ vắng mặt một ngày là thầy hỏi thăm luôn. Tôi muốn nhắc lại ngay cho thầy nhớ, nhưng chần chừ để dìu thầy bước trở lại ký ức, ngang qua những miền tình cảm đôn hậu, đằm thắm, mong muốn thầy dừng chân ở một chỗ, và chỗ đó chính là nơi chất chứa kỷ niệm của tôi đối với thầy. Mà thầy cũng chẳng nghĩ ra, nên tôi nhắc: “Thằng Vân nhút nhát mà nghịch ngầm hồi đó đấy thầy”. Thầy lặng một giây lâu rồi tự nhiên nước mắt lăn dài xuống đôi má hom hem. Những dòng nước mở nguồn cho tình cảm bấy lâu ngày nghẹn cứng đó chăng? Phải rồi. Thầy đã nhận ra. Thầy đã lắng nghe trái tim xao động, bồi hồi và thầy sực nhớ tới kỷ niệm (muốn bỏ quên thầy hay thầy tự quên lãng).

Thầy ơi! Trong phút giây bàng hoàng ấy, con định nói thật nhiều thật đầy đủ chuỗi kỷ niệm ấp yêu cho thầy tường tận, mà con thôi. Con tôn trọng lúc thầy khóc, con rung động vì ngẫm nghĩ rằng cảnh tái hợp này biết đâu mai sau sẽ diễn lại với con, với “thầy giáo Vân”!

Không, con không muốn thế đâu. Và con muốn hóa thân để trở về ngày xưa bé mọn của con, thời trai tráng của thầy. Nương theo vòng tay bảo bọc của thầy, biết đâu sung sướng còn gấp vạn lần như bây giờ. Như lúc nghĩ tới bổn phận của mình, phải nghiêm trang, phải rộng lượng tình cảm, phải xúc cảm khi bỗng nhiên bị đau ốm, gắng gượng nắm tay từng đứa học trò mang cả tấm lòng, mang cả trái tim yêu thương đến thăm mình. Ánh mắt lo âu ở địa vị học trò, con hết còn nhìn thầy nữa. Bàn tay rụt rè nắm ngón tay buốt lạnh không phải của con, của thầy nữa, mà là của học trò bé bỏng, của “thầy Vân” rồi!

Thày nhỉ! Nghiệp giáo dồi dào tình cảm quá. Cương vị của người thầy cũng lớn lao, quan trọng quá. Con tự nhiên đâm ra ngần ngại lúc đầu.

Nhưng bây giờ, trái lại, con thấy nôn nao lạ. Làm thầy là để chăn dắt, khai lối cho bọn em cháu của mình đấy mà. Làm thầy là để vui với niềm vui khiêm nhượng của đám học trò mình, để buồn với mình khi bắt buộc phải thốt ra lời trách cứ, phạt lỗi. Nhưng, làm thầy còn là đón nhận mọi tình cảm không bao giờ dứt trong suốt thời gian dạy học. Đúng thế không hở thầy? Thầy khai ý con, thầy giúp con nhiều lắm. Thầy vừa làm xong bổn phận trong nghiệp giáo đó thầy hở?…

   VĂN         
(tháng đầu năm) 

(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 133, ra ngày 15-7-1970)

Nguồn : https://tuoihoandmore.blogspot.com